Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
6 / 2021

Όχι ακόμα ένας οποιοσδήποτε χάρτης

Σκαλίζοντας το αρχείο μου βρήκα αυτό τον χάρτη:

Δείχνει τον φανταστικό κόσμο του Kane από τα βιβλία του Karl Edward Wagner.

Τα είχα διαβάσει πριν από– Ε; Μια δεκαετία όπως φαίνεται, αλλά μου μοιάζει σαν να τα διάβασα χτες. Είχα γράψει και βιβλιοκριτική τότε. Είναι τρομερά βιβλία σκοτεινής ηρωικής φαντασίας. Προσωπικά, μου αρέσουν περισσότερο από τις ιστορίες του Έλρικ ή του Κόναν. Έχουν μια αξεπέραστη γοητεία που δεν τη συναντάς πουθενά. Θα τολμούσα να πω, μάλιστα, ότι είναι από τα βιβλία που με έχουν μαγέψει περισσότερο αμέσως μετά από το Amber του Zelazny. Δεν έχω συναντήσει ακόμα τίποτα παρόμοιο σε ατμόσφαιρα.

Μυστηριακές Οντότητες

Μυστηριακές Οντότητες (95)

Ο Χαλαρόσαυρος πάει διακοπές.

Με σημαία το εμβόλιο και τη μάσκα

Όπως έχω γράψει και παλιότερα σε διάφορα κείμενά μου, δεν είμαι με κανένα πολιτικό κόμμα, ούτε καν με κάποια συγκεκριμένη πολιτική ή ιδεολογική παράταξη, παρά μόνο με την πολύ ευρεία και γενική παράταξη της ελευθερίας. Δεν είμαι ούτε αριστερός ούτε δεξιός· και αρκετές φορές οι αριστεροί νομίζουν (εσφαλμένα) ότι είμαι δεξιός, ή οι δεξιοί νομίζουν (εξίσου εσφαλμένα) ότι είμαι αριστερός.

Γενικά, τυχαίνει να συμφωνώ περισσότερο με τους αριστερούς· αλλά απλά τυχαίνει. Ή, τουλάχιστον, τύχαινε να συμφωνώ περισσότερο μαζί τους ώς τώρα. Τελευταία, αυτά που βλέπω από αριστερούς – σχετικά με τα lockdown, τους μαζικούς εμβολιασμούς, και τα λοιπά – κάνουν την τρίχα μου να σηκώνεται κάγκελο.

Όχι όμως από όλους τους αριστερούς. Από μια συγκεκριμένη μερίδα αριστερών που φαίνεται να αυτοθεωρείται, αν δεν κάνω λάθος, [...]

Ψυχεδελικοί ιππότες

Αυτή η καταπληκτική εικόνα είναι του Γιάννη Νίκου. Από τη Φιλολογική Πρωτοχρονιά 1990, την οποία έτυχε να βρω πρόσφατα στο Βιβλιοπωλείο των Αστέγων (Πειραιώς 132, Αθήνα) σε πολύ καλή κατάσταση: οι σελίδες άκοπες ακόμα.

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Γιάννης Νίκου με συνεπαίρνει με τα ψυχεδελικά και μαγικορεαλιστικά έργα του.

Πού πήγαν τα δωρεάν βιβλία;

Πριν από μερικά χρόνια, φαινόταν να υπάρχει αρκετή κίνηση με τα δωρεάν ηλεκτρονικά βιβλία στο ελληνικό διαδίκτυο. Τώρα δεν παρατηρώ το ίδιο. Κάποια websites που ασχολούνταν με το θέμα έχουν να βάλουν κάτι καινούργιο από το 2017· ουσιαστικά, δεν λειτουργούν πλέον παρά μόνο ως αρχείο. Κάποια άλλα υπολειτουργούν, προσφέροντας πολύ λίγο καινούργιο περιεχόμενα ή κανένα κλασικό βιβλίο ή τίποτα τέτοιο.

Αν υπάρχει κάποιο άλλο website που όντως να κινείται και τυχαίνει να το αγνοώ, θα ήθελα πολύ κάποιος να με ενημερώσει γι’αυτό (μέσω Twitter, @Havocus, ή μέσω email, kostasvoulazeris @ yahoo . gr).

Με παραξενεύει αυτή η έλλειψη κίνησης στα δωρεάν ηλεκτρονικά βιβλία γιατί, αν μη τι άλλο, η οικονομική κρίση και η πανδημία θα έπρεπε να μας είχαν φέρει ακόμα περισσότερα δωρεάν ηλεκτρονικά βιβλία, όχι λιγότερα.

Καταλαβαίνω ότι πολλοί συγγραφείς [...]

Μυστηριακές Οντότητες

Μυστηριακές Οντότητες (94)

Ο πλανήτης της μάσκας... ή, ο πλανήτης της μάπας;

Η λογοτεχνία δεν έχει γενικές αλήθειες

Από παλιά με εξέπλητταν κάποιες συμβουλές που δίνουν ορισμένα βιβλία για το πώς να γράφεις λογοτεχνία, ή παρόμοιες οδηγίες που δίνουν κάποια εργαστήρια δημιουργικής γραφής – αναφερόμενος, κυρίως αλλά όχι αποκλειστικά, στη διεθνή λογοτεχνία. Παρουσιάζουν «κανόνες» ως γενικές αλήθειες οι οποίοι, όμως, δεν είναι γενικές αλήθειες αλλά προτιμήσεις. (Πολύ λίγα πράγματα, άλλωστε, στη λογοτεχνία είναι «γενικές αλήθειες», αν το καλοσκεφτείς.)

Μικρός, που κυνηγούσα πολύ περισσότερο πράγματα όπως βιβλία για το πώς να γράφεις, είχε τύχει να διαβάσω συμβουλές που, ακόμα και τότε, μου φαίνονταν αστείες αν όχι αρτηριοσκληρωτικές και αντιδημιουργικές. Είχα διαβάσει, για παράδειγμα, ότι ο «κακός» (villain) της ιστορίας πρέπει να έχει εμφανιστεί ώς το κεφάλαιο 3. Ή, ότι δεν μπορείς να προσθέτεις καινούργιους χαρακτήρες μετά [...]

Αναζητώντας βιβλία

Παρότι το Forbidden Knowledge προς το τέλος δεν με άφησε και τόσο ικανοποιημένο, αποφάσισα να πάω στη συνέχειά του, το A Dark and Hungry God Arises. Αμέσως παρατηρείς ότι η αφήγηση αλλάζει κάπως, καθώς εδώ χρησιμοποιούνται πολύ περισσότερες οπτικές γωνίες χαρακτήρων. Είναι γραμμένο περίπου σαν το A Song of Ice and Fire, του GRR Martin, με το όνομα του χαρακτήρα οπτικής γωνίας στην αρχή κάθε κεφαλαίου· αλλά εδώ δεν γίνεται πάντα εναλλαγή ανά κεφάλαιο, έτσι μπορεί να έχεις, πχ, τρία συνεχόμενα κεφάλαια με τον ίδιο χαρακτήρα.

Αυτό είναι λιγάκι ανανεωτικό σε σχέση με το τέλος του Forbidden Knowledge, αλλά και πάλι η ιστορία έχω την αίσθηση ότι κινείται με ρυθμό σαλιγκαριού. Υπάρχει τόση πολύ ενδοσκόπηση στους χαρακτήρες που αυτό λειτουργεί ως εμπόδιο για να προχωρήσουμε παρακάτω. Από την άλλη, είναι, βέβαια, αρχή ακόμα για να βγάλουμε συμπεράσματα...

Το [...]

 

Επίσης . . .

Η Ψυχεδελική Παράδοση στη Φανταστική Λογοτεχνία


Πριν από κάποιο καιρό, είχα γράφει ότι η φανταστική λογοτεχνία είναι αρκετά βασισμένη στη ρομαντική παράδοση. Αλλά, φυσικά, δεν είναι βασισμένη μόνο σ’αυτήν. Είναι εξίσου βασισμένη και στην ψυχεδελική παράδοση.

Όταν πολύς κόσμος ακούει για «ψυχεδελική παράδοση», συνήθως σκέφτεται δύο πράγματα – ή, ίσως, τρία. Το πρώτο είναι το ψυχεδελικό ρεύμα του ’60, με τους χίπηδες, τη ροκ μουσική, και όλα τα σχετικά. Το δεύτερο είναι τα ναρκωτικά – γενικά κι αόριστα – όπως έχει καταντήσει να ονομάζονται συλλήβδην όλες οι ψυχοτρόπες ουσίες. Αυτοί που σκέφτονται το πρώτο είθισται να το σκέφτονται με κάπως καλό τρόπο. Αυτοί που σκέφτονται το δεύτερο είθισται να το σκέφτονται ως κάτι το κακό. Τίποτα από τα δύο δεν είναι αλήθεια, ακριβώς· και τα δύο βασίζονται σε προκαταλήψεις.

Το τρίτο που μπορεί να σκέφτονται κάποιοι (πιο «ψαγμένοι») είναι η παράδοση του σαμανισμού, που ναι μεν υπάρχει και στα βιβλία του Καστανέντα αλλά είναι, ουσιαστικά, πολύ αρχαία παράδοση. Υπήρχε ακόμα και στην αρχαία Ελλάδα, φυσικά. (Τι νομίζετε ότι έκαναν στο Μαντείο των Δελφών; Έπαιζαν τάβλι;)

Η φανταστική λογοτεχνία, όσον αφορά την ψυχεδελική παράδοση, δεν βασίζεται σε κάτι συγκεκριμένο από αυτά. Βασίζεται σε όλα συγχρόνως, και σε ακόμα περισσότερα, αν το παρατηρήσεις λίγο στο βάθος – αλλά, δυστυχώς, οι πιο πολλοί δεν το παρατηρούν. Αυτό είναι ένα στοιχείο της φανταστικής λογοτεχνίας που, αν και πολύ βασικό, συχνά παραβλέπεται, ή περνά παράπλευρα χωρίς ιδιαίτερο σχολιασμό.

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Νοεμβρίου (4/11)


RIP Patrick Stewart (X-Men, Star Trek, & άλλα) — RævJäger (μουσική: dungeon synth, ατμοσφαιρική, μελωδική) — Syd Mead (φουτουριστικοί πίνακες ) — Marigold Santos (σουρεαλιστική, ψυχεδελική τέχνη) — Οι αντιδράσεις στη διακοπή του AO3 — Συμπαντικός Τρόμος (Cosmic Horror) — Ταινίες με μάγισσες — Βαμπίρ του διαστήματος — MAME32 Plus! Plus! (παλιά, κλασικά Arcade) — Ζωγραφική φαντασίας στο heavy metal — Salvator Rosa (τέχνη) — Gray Morrow (κι άλλη τέχνη) — A. E. Van Vogt (σε κόμιξ) — Real-ESRGAN-ncnn-vulkan (μηχανή τεχνητής νοημοσύνης για μεγέθυνση εικόνων) — Πολλά ακόμα καταφτάνουν στο LinX

 

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα, Ξανά


Αυτό το άρθρο είναι συνέχεια του προηγούμενου: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα. Εν μέρει, μου έδωσε έμπνευση να το γράψω κάποιος που ανέφερε κάτι σε ένα από τα σόσιαλ μύδια. Και λέω εν μέρει γιατί δεν χρειάζομαι ποτέ και πολλή έμπνευση για να γράψω για τη στίξη. Έχω μια σχέση αγάπης-μίσους μαζί της. Ξεκίνησα να γράφω ως τελείως άσχετος με τη στίξη, μην έχοντας ιδέα ποια θα μπορούσε ποτέ να ήταν η χρήση της άνω τελείας: ίσως ακόμα και του κόμματος. Έφτασα σε σημείο να νομίζω ότι έβαζα σωστά τη στίξη, αλλά απλά το νόμιζα μόνο. Και κατέληξα να συμπεράνω πόσο ανόητος είσαι όταν νομίζεις ότι «ξέρεις» τη χρήση της στίξης, και πόσο υποκειμενική μπορεί να είναι η στίξη. Αλλά όχι και στα πάντα. Υπάρχουν κι ορισμένα σταθερά πράγματα. Και υπάρχει και μια κάποια... αισθητική. Ναι, αισθητική.

Έτσι, γράφουμε τώρα συνέχεια του προηγούμενου άρθρου γιατί, πολύ απλά, το θεωρώ ενδιαφέρον να γράψω συνέχεια. Και έχει νόημα. Ακολουθήστε με...

Σχετικά με την παύλα μπορεί να υπάρξει ένα ερώτημα: Γιατί να μην κολλά επάνω στις λέξεις; Να, για παράδειγμα, δες τι γίνεται με όλα τα άλλα σημεία στίξης: κολλάνε επάνω στις λέξεις. Η παύλα γιατί να μην κολλά; Στο πηγάδι κατούρησε;

Το θέμα είναι το εξής: όλα τα άλλα σημεία στίξης (εκτός, ίσως, από το θαυμαστικό) είναι αρκετά παλιά. Η παύλα – εκτός αν κάνω τρομερό λάθος – είναι πιο πρόσφατη. Δεν υπήρχε παλιά. Και, παρότι ουσιαστικά συντακτικό σημείο στίξης (όχι σχολιαστικό, όπως το θαυμαστικό), είναι κάπως ιδιαίτερο, και έχει κατά καιρούς χρησιμοποιηθεί με διάφορους τρόπους. Ακόμα και σαν να ήταν σχολιαστικό!

Η παύλα, σε κάποια κείμενα, μπορεί να βρεθεί να αντικαθιστά μέχρι και την τελεία, ή μπορεί να μπαίνει και μαζί με την τελεία. Ή όπου αλλού μπορείς να διανοηθείς. Πολλοί πιστεύουν, δε, ότι χρησιμοποιείται απλώς για να τονίσει την επόμενη λέξη, ή φράση: ή τη λέξη, ή φράση, που κλείνεται ανάμεσα στις παύλες.

Επικρατεί μια σύγχυση.

Αλλά, στην πραγματικότητα, σύγχυση δεν υφίσταται. Είναι συντακτικό σημείο στίξης, ουσιαστικά, όχι σχολιαστικό.

Όλα τα άλλα σημεία στίξης κολλάνε επάνω στις λέξεις, ναι. Αλλά κολλάνε ανεξαιρέτως (πλην της παρένθεσης) στο τέλος της λέξης, ποτέ στην αρχή. Κόμμα, τελεία, άνω τελεία, ερωτηματικό, θαυμαστικό... τα έχετε δει ποτέ στην αρχή; Πάντα στο τέλος κολλάνε.

Και ρωτάω τώρα: Η παύλα πού κολλάει; Στην αρχή, ή στο τέλος;

[Συνέχισε να διαβάζεις]