Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
1 / 2 / 2020

(Μια επανάληψη από το παλιό blog.)

 

Διαβάζω τώρα το Wyvern’s Spur και το έχω σχεδόν τελειώσει – το μισό στην παραλία, το άλλο μισό στο καράβι – και μέσα σ’αυτό το βιβλίο βλέπεις γιατί όντως τα κλισέ του D&D φαίνονται λιγάκι άσχημα μέσα σε μια λογοτεχνική ιστορία.

Σαν βιβλίο δεν είναι κακό. Η γραφή, αν και όχι τίποτα το τρομερό, δεν είναι άσχημη. Το βιβλίο δεν παίρνει τον εαυτό του πολύ σοβαρά – κάπου είναι και ψιλοκωμικό – κι αυτό μού αρέσει. Η πλοκή είναι αρκετά καλή και σε κρατάει: δεν είναι της πλάκας. Επιπλέον, υπολογίζει σωστά τη μαγεία του D&D, όσο είναι δυνατόν αυτό· την εντάσσει με αληθοφάνεια μέσα στην ιστορία. Για παράδειγμα, σε άλλα βιβλία του D&D μπορεί να δεις ανοησίες όπως να μην χρησιμοποιείται ένα μαγικό τέχνασμα στην αρχή, απλά και μόνο επειδή αυτό θα χαλούσε την πλοκή, αλλά προς το τέλος το μαγικό τέχνασμα χρησιμοποιείται για να λύσει την υπόθεση· οπότε η ιστορία χάνει κάθε αξιοπιστία, και νομίζεις ότι ο συγγραφέας σού κάνει πλάκα.

Το Wyvern’s Spur δεν πέφτει σε τέτοια παγίδα. Είναι καλό γι’αυτό που είναι, αν και μου αρέσει λιγότερο από το πρώτο αυτής της τριλογίας, το Azure Bonds.

Αλλά, όπως έλεγα, βλέπεις αμέσως ότι τα κλισέ του D&D χτυπάνε άσχημα μέσα σε μια λογοτεχνική ιστορία. Για παράδειγμα, ένας χαρακτήρας τραυματίζεται, του δίνουν healing potion, και γίνεται αμέσως καλά. Αυτό μπορεί να βγάζει νόημα μέσα σ’ένα παιχνίδι (αν και, προσωπικά, ακόμα και μέσα σ’ένα καλό αφηγηματικό παιχνίδι δεν μου αρέσει – προτιμώ τα αφηγηματικά παιχνίδια να θυμίζουν περισσότερο ιστορία και λιγότερο computer game) αλλά μέσα σ’ένα λογοτεχνικό βιβλίο φαίνεται κακό.

Το ερώτημα είναι γιατί. Μήπως επειδή είμαστε επηρεασμένοι; Αν δεν είχαμε δει τα healing potions σε δεκάδες επιτραπέζια και ηλεκτρονικά RPG, θα μας φαινόταν άσχημη η χρήση τους μέσα σε μια φανταστική ιστορία;

Πάρε για παράδειγμα τα διάφορα τεχνολογικά gadgets που βλέπεις σε σκηνικά cyberpunk. Πολλά απ’αυτά είναι σαν healing potion – κάνουν κάτι δια μαγείας, ουσιαστικά. Είναι κατά βάση το ίδιο πράγμα. Αλλά σου δίνουν μια άλλη αίσθηση γιατί δεν έχεις μάθει ότι είναι από παιχνίδια. Το να πίνει ο χαρακτήρας healing potion και να γίνεται αυτομάτως καλά, πάντα θα μοιάζει άσχημο.

Προσωπικά, οτιδήποτε είναι σαν από μηχανής θεός, πατάω-το-κουμπί-και-όλα-φτιάχνουν, δεν μου αρέσει. Ακόμα και σε φανταστικούς κόσμους δεν νομίζω ότι πρέπει να υπάρχουν τόσο εύκολες λύσεις. Ένα φίλτρο που βοηθά στη θεραπεία είναι εντάξει· ένα φίλτρο που το πίνεις και ξαφνικά γίνεσαι καλά δεν είναι εντάξει.

(Κάποια ακόμα σχόλια για το Wyvern’s Spur εδώ.)

 

 

Επίσης . . .

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα, Ξανά


Αυτό το άρθρο είναι συνέχεια του προηγούμενου: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα. Εν μέρει, μου έδωσε έμπνευση να το γράψω κάποιος που ανέφερε κάτι σε ένα από τα σόσιαλ μύδια. Και λέω εν μέρει γιατί δεν χρειάζομαι ποτέ και πολλή έμπνευση για να γράψω για τη στίξη. Έχω μια σχέση αγάπης-μίσους μαζί της. Ξεκίνησα να γράφω ως τελείως άσχετος με τη στίξη, μην έχοντας ιδέα ποια θα μπορούσε ποτέ να ήταν η χρήση της άνω τελείας: ίσως ακόμα και του κόμματος. Έφτασα σε σημείο να νομίζω ότι έβαζα σωστά τη στίξη, αλλά απλά το νόμιζα μόνο. Και κατέληξα να συμπεράνω πόσο ανόητος είσαι όταν νομίζεις ότι «ξέρεις» τη χρήση της στίξης, και πόσο υποκειμενική μπορεί να είναι η στίξη. Αλλά όχι και στα πάντα. Υπάρχουν κι ορισμένα σταθερά πράγματα. Και υπάρχει και μια κάποια... αισθητική. Ναι, αισθητική.

Έτσι, γράφουμε τώρα συνέχεια του προηγούμενου άρθρου γιατί, πολύ απλά, το θεωρώ ενδιαφέρον να γράψω συνέχεια. Και έχει νόημα. Ακολουθήστε με...

Σχετικά με την παύλα μπορεί να υπάρξει ένα ερώτημα: Γιατί να μην κολλά επάνω στις λέξεις; Να, για παράδειγμα, δες τι γίνεται με όλα τα άλλα σημεία στίξης: κολλάνε επάνω στις λέξεις. Η παύλα γιατί να μην κολλά; Στο πηγάδι κατούρησε;

Το θέμα είναι το εξής: όλα τα άλλα σημεία στίξης (εκτός, ίσως, από το θαυμαστικό) είναι αρκετά παλιά. Η παύλα – εκτός αν κάνω τρομερό λάθος – είναι πιο πρόσφατη. Δεν υπήρχε παλιά. Και, παρότι ουσιαστικά συντακτικό σημείο στίξης (όχι σχολιαστικό, όπως το θαυμαστικό), είναι κάπως ιδιαίτερο, και έχει κατά καιρούς χρησιμοποιηθεί με διάφορους τρόπους. Ακόμα και σαν να ήταν σχολιαστικό!

Η παύλα, σε κάποια κείμενα, μπορεί να βρεθεί να αντικαθιστά μέχρι και την τελεία, ή μπορεί να μπαίνει και μαζί με την τελεία. Ή όπου αλλού μπορείς να διανοηθείς. Πολλοί πιστεύουν, δε, ότι χρησιμοποιείται απλώς για να τονίσει την επόμενη λέξη, ή φράση: ή τη λέξη, ή φράση, που κλείνεται ανάμεσα στις παύλες.

Επικρατεί μια σύγχυση.

Αλλά, στην πραγματικότητα, σύγχυση δεν υφίσταται. Είναι συντακτικό σημείο στίξης, ουσιαστικά, όχι σχολιαστικό.

Όλα τα άλλα σημεία στίξης κολλάνε επάνω στις λέξεις, ναι. Αλλά κολλάνε ανεξαιρέτως (πλην της παρένθεσης) στο τέλος της λέξης, ποτέ στην αρχή. Κόμμα, τελεία, άνω τελεία, ερωτηματικό, θαυμαστικό... τα έχετε δει ποτέ στην αρχή; Πάντα στο τέλος κολλάνε.

Και ρωτάω τώρα: Η παύλα πού κολλάει; Στην αρχή, ή στο τέλος;

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Οκτωβρίου (21/10)


Sanjulián (τέχνη) & Rudolf Kalvach (παράξενες κάρτες – 1907) & Hannah Flowers (τέχνη) & Το σπίτι που εξαφανίστηκε & Michael Kaluta (τέχνη) & Οι εικονογράφοι του Poe & Η γηραιότερη χελώνα της γης (αθάνατη;) & 221 Camera Obscuras & Infinite Jungle (στον browser σας) & Robin F. Williams (τέχνη) & Rottweilin (τέχνη) & Στα ίχνη των Shonokin (του Manly Wade Wellman) & Κόμιξ με τον Elric (1970) & περισσότερα στο LinX

 

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ παύλα


Σε ελληνικά κείμενα (λογοτεχνικά και μη) είναι αρκετά συχνό να συναντήσουμε το εξής συντακτικό φαινόμενο το οποίο θα δείξω με ένα απλό παράδειγμα γιατί έτσι είναι πολύ πιο εύκολο:

Οι καβαλάρηδες έρχονταν μέσα από το λιόγερμα, πάνω από τους λόφους –μια ντουζίνα φιγούρες σε ψηλά άλογα, γκρίζα και λευκά, με μανδύες να τινάζονται πίσω τους–, αλλά δεν είχαν προσέξει ότι στο κατόπι τους ήταν τέσσερις απειλητικές κατάμαυρες σκιές...

Αυτό το κείμενο μοιάζει καλό, γενικά· και είναι, ουσιαστικά. Αλλά προσέξτε πώς χρησιμοποιούνται οι παύλες. Σαν παρενθέσεις! Η πρώτη παύλα κολλάει επάνω στο μια και η δεύτερη (που κλείνει την παρένθεση) κολλάει επάνω στο τους· και μετά απ’αυτή τη δεύτερη παύλα έρχεται κι ένα κόμμα.

Εδώ το πρόβλημα είναι διπλό.

Πρόβλημα πρώτο: Γιατί οι παύλες να κολλάνε επάνω στις λέξεις σαν να είναι παρενθέσεις; Η παύλα δεν είναι παρένθεση· είναι τελείως διαφορετικό σημείο στίξης.

Πρόβλημα δεύτερο: Τι δουλειά έχει το κόμμα μετά την παύλα; Δεν έχει καμία δουλειά εκεί· η παύλα, κανονικά, το αντικαθιστά. Δεν είναι παρένθεση.

[Συνέχισε να διαβάζεις]