
Μεταμορφικά αστικά τελώνια των τοίχων;
|
|
Μια στιγμή... |

Μεταμορφικά αστικά τελώνια των τοίχων;
Τελικά, ο παλιός είναι όντως καλός.
Έχοντας δει τη σειρά, μου κίνησε το ενδιαφέρον να δω και την παλιά ταινία Willow, την οποία, όπως είχα πει, δεν θυμόμουν σχεδόν καθόλου. Αλλά τώρα, καθώς την έβλεπα, ξαφνικές αναμνήσεις έρχονταν στο μυαλό μου μέσα από τις σκηνές και τους διαλόγους της, σαν deja vu – χμμ... κάπου το έχω ξαναδεί αυτό! Και μου άρεσε η αίσθηση. Σαν κάτι που είναι θαμμένο στη μνήμη σου, νομίζεις ότι το έχεις ξεχάσει τελείως, αλλά τελικά, για φαντάσου, κάπου υπάρχει.
Επίσης, μου άρεσε και η ταινία. Βασικά, έπαθα την πλάκα μου. Δεν ήταν αυτό που πίστευα. Κατά πρώτον, νομίζω ότι – για κάποιο λόγο – παλιά δεν μου άρεσε. (Ήμουν, άραγε, πολύ μικρός τότε για να την εκτιμήσω;) Κατά δεύτερον, μου είχε μείνει η εντύπωση ότι η ταινία ήταν καραγκιόζικη. Αλλά δεν ήταν. Απλώς ήταν παραμυθένια.
Και ήταν πολύ πιο σοβαρή ταινία απ’ό,τι είναι η σύγχρονη σειρά Willow.

Η αλήθεια είναι πως, βλέποντας την ταινία, έπαψε να μου αρέσει η σειρά! Η σειρά είναι όντως καραγκιόζικη. Η ταινία δεν είναι. Οι χαρακτήρες δεν λένε τις σαχλαμάρες που λένε στη σειρά. Και οι διάλογοί τους είναι, γενικά, πολύ καλύτεροι, και μοιάζουν πολύ πιο αυθεντικοί και ταιριαστοί για το μεσαιωνικό σκηνικό. Δεν ακούς εδώ Hey, guys και τέτοιες χαζομάρες. Στη σειρά, νομίζεις ότι μιλάνε κάποια geeks που παίζουν D&D, ότι απλά προσποιούνται πως είναι οι χαρακτήρες. Στην ταινία δεν είναι έτσι· εκεί είναι οι πραγματικοί χαρακτήρες.
Επίσης, τα πάντα στην ταινία – και από την αρχή το παρατήρησα αυτό – μοιάζουν πολύ πιο πραγματικά. Το κάστρο που παρουσιάζει, το δάσος, το χωριό των Νέλγουιν: όλα είναι σαν αληθινά. Στη σειρά όλα μοιάζουν ψεύτικα... αλλά είναι, ομολογουμένως, πολύ εντυπωσιακά. Νομίζεις ότι βλέπεις βιντεοκλίπ που ποντάρει να σε εντυπωσιάσει με τη φαντασμαγορία. Κι αυτό είναι το πρόβλημα πολλών σημερινών ταινιών (και σειρών). Ποντάρουν στον εύκολο εντυπωσιασμό που μπορεί (σήμερα μόνο) να γίνει με τα cgi. Συχνά, όμως, ξεχνάνε οι δημιουργοί τους κάποια πολύ βασικά πράγματα: ότι την καλή ιστορία την κάνει η καλή πλοκή, και την κάνουν επίσης οι καλοί διάλογοι. Και ότι η φαντασμαγορία δεν είναι το παν στα σκηνικά. Ορισμένες φορές θέλεις απλώς πραγματικότητα (έστω και φανταστική πραγματικότητα). Τα cgi δεν σ’το δίνουν αυτό· σου δίνουν μια αίσθηση σαν από ηλεκτρονικό παιχνίδι. Οι καλές ταινίες, όμως, δεν μοιάζουν με ηλεκτρονικά παιχνίδια, μοιάζουν με ντοκιμαντέρ.
Όταν δεις την ταινία Willow παύεις πια να θεωρείς τη σειρά καλή. Εντάξει, βλέπεται· έχει πλάκα· είναι φαντασμαγορική: αλλά μέχρι εκεί. Τίποτα περισσότερο.
Αυτό τον καιρό διαβάζω το Complete Cosmicomics του Italo Calvino, και έχω ήδη διαβάσει πάνω από το μισό, και παραπάνω από μία φορά ήμουν έτοιμος να το παρατήσω. Αλλά συνεχίζω. Δεν ξέρω ακριβώς γιατί. Από περιέργεια, μάλλον. Ή ίσως να με έχει μαγέψει.
Αυτό το βιβλίο ή είναι ηλίθιο ή είναι τόσο έξυπνο που δεν καταλαβαίνεις τι γράφει και, άρα, το αποτέλεσμα είναι πάλι το ίδιο.
(Μάλλον, το δεύτερο συμβαίνει.)
Ο συγγραφέας προσπαθεί να περιγράψει με σουρεαλιστικό, μαγικορεαλιστικό τρόπο καταστάσεις σχετικές με τη δημιουργία του κόσμου, βασισμένες σε θεωρίες της mainstream επιστήμης αλλά και κάποιες που δεν είναι και τόσο mainstream.
Σίγουρα έχει ενδιαφέρον: δεν μπορείς να πεις ότι δεν έχει ενδιαφέρον. Και δυο, τρεις ιστορίες ώς τώρα ήταν όντως καλές – δηλαδή, έβγαζαν νόημα ως ιστορίες, παρότι συγχρόνως ήταν σαν αλληγορικές αφηγήσεις ή σαν σουρεαλιστικά όνειρα. Αλλά οι περισσότερες ιστορίες, πραγματικά, μοιάζουν ακατανόητες ή ανούσιες. Αναρωτιέσαι αν ο συγγραφέας είχε πάρει μανιτάρια προτού τις γράψει (και δεν εννοώ τα μανιτάρια που μπορείτε να αγοράσετε στο σουπερμάρκετ κλεισμένα σε ζελατίνα).
Ο αφηγητής (όλων των ιστοριών) είναι μια οντότητα που ονομάζεται Qfwfq (όποιος μου πει πώς προφέρεται παίρνει μπισκότο), που δεν ξέρεις τι ακριβώς είναι. Ίσως πρωτόπλασμα, ίσως κάποιο πνεύμα ή δαίμονας. Είναι κάτι που περνά από όλες τις περιόδους του κόσμου, ξεκινώντας από το (κυριολεκτικά) μηδέν, από το χάος, το κενό. Και μπορεί τη μια στιγμή να προσπαθεί να σου περιγράψει πώς ήταν εκεί, στο κενό, ενώ την άλλη στιγμή να σου λέει ότι πάει να πάρει το λεωφορείο στην τάδε στάση του Λ.Α.! Και αναρωτιέσαι τι διάολο συμβαίνει εδώ...
Πριν από λίγο τον διάβαζα να προσπαθεί να περιγράψει πώς χωρίζονται και ενώνονται τα πρωτοπλάσματα· και τον έχω διαβάσει να προσπαθεί να περιγράψει και ένα σωρό άλλες παρομοίως ακατανόητες καταστάσεις όπως θα τις εκλάμβανε μια οντότητα που όντως τις βιώνει.
Από τη μια πρέπει να θαυμάσεις την πρόζα του Calvino· είναι καταπληκτική (ακόμα και σε μετάφραση): γράφει με τρομερή μαεστρία κάτι εξωφρενικά πράγματα. Αλλά, από την άλλη, αναρωτιέσαι ποιο είναι το νόημα όλων αυτών που μετά βίας (και αν) μπορείς να καταλάβεις.
Ίσως να με ενδιέφερε πιο πολύ αν ήμουν βιολόγος, ή αστροφυσικός. Ίσως. Λέω τώρα.
Ακόμα δεν ξέρω αν τελικά θα το παρατήσω λίγο προτού το τελειώσω. Έχω ήδη αρχίσει να πηδάω λέξεις, και σειρές, και να διαβάζω επί τροχάδην – πράγμα που σχεδόν ποτέ δεν κάνω με τη λογοτεχνία.
Είναι, σίγουρα, από τα πιο αλλόκοτα βιβλία που έχω διαβάσει.
Δεν έχω ποτέ διαβάσει βιβλίο του Brandon Sanderson. Ίσως να είναι καλά, δεν ξέρω. Από μια ματιά που έχω ρίξει, μου φαίνονται ίσως καλύτερα από Χάλι Πλόπερ αλλά κατά βάση τσιχλόφουσκα-fantasy. Όμως, όπως είπα, δεν τα έχω διαβάσει: ίσως και να κάνω λάθος.
Επιπλέον, για κάποιο λόγο, δεν με εμπνέουν να τα διαβάσω. Ίσως να φταίει και το πόσο ξεδιάντροπα προωθημένος φαίνεται να είναι ο συγγραφέας. Φτάνει να ρίξεις μια ματιά στο βιογραφικό του στη Wikipedia και με λίγη φαντασία μπορείς να καταλάβεις πώς (ίσως και γιατί) έχει προωθηθεί τόσο. Μου μοιάζει «του συστήματος». Αυτούς που είναι μέσα στους σωστούς «κύκλους» (για κάποιο λόγο) και έχουν τους σωστούς γνωστούς και τους σωστούς φίλους (για κάποιο λόγο) οι οποίοι τυχαίνει (όλως τυχαίως) να έχουν και μια κάποια επιρροή στα μέσα μαζικής εξαπάτησης.
Αλλά, εντάξει, το τελευταίο που έμαθα τώρα με τον Brandon Sanderson έκανε την τρίχα μου να σηκωθεί κάγκελο:
Ο άνθρωπος ξεκίνησε ένα campaign στο Kickstarter για $1.000.000, υποσχόμενος ότι θα γράψει κάτι βιβλία φαντασίας. Και κατέληξε – κρατηθείτε – να βγάλει περί τα $42.000.000 τελικά!
Υποθέτω ότι αυτό γίνεται μόνο αν είσαι ΠΟΛΥ καλά προωθημένος από το σύστημα... αλλιώς, δεν νοείται. Να ακόμα ένας λόγος για να μην τον διαβάσω ποτέ...
Και θα μου πει τώρα ο «σπιρτόζος» αναγνώστης: Είσαι κι εσύ συγγραφέας φαντασίας και δεν βγάζεις τέτοια λεφτά, οπότε ζηλεύεις, και γι’αυτό τα λες αυτά!
Και θα σου πω εγώ: Δεν «ζηλεύω» μόνο εγώ· ζηλεύει όλη η γαμημένη υφήλιος των συγγραφέων αυτή τη στιγμή. Αλλά εδώ δεν είναι μόνο θέμα ζήλιας· αυτό δεν είναι καν τόσο σημαντικό. Είναι, κυρίως, θέμα ακρότητας.
Υπάρχουν πάρα πολλοί συγγραφείς φαντασίας, και ορισμένοι απ’αυτούς γράφουν τρομερά γαμάτα πράγματα, αλλά ποτέ δεν πρόκειται να μαζέψουν ούτε $10.000 από αυτά που γράφουν – ναι, ασχέτως του πόσο γαμάτα είναι. (Δεν έχει σημασία, τελικά, το πόσο καλός είσαι: μόνο το ποιοι «κύκλοι» σε προωθούν, όπως έχει αποδειχτεί ξανά και ξανά.) Αυτό εσείς το θεωρείτε δίκαιο; Νομίζετε ότι είναι λογικό να ζείτε σε έναν κόσμο όπου συμβαίνει τέτοιο πράγμα;
Επιπλέον, συνειδητοποιεί κανένας πόσο τραγικά πολλά είναι τα $42.000.000; Εδώ δεν θα έπρεπε να είναι τσαντισμένοι μόνο οι συγγραφείς, αλλά ο οποιοσδήποτε άνθρωπος. Δηλαδή, επειδή βγαίνει ένας τύπος (οσοδήποτε γνωστός στο ευρύ κοινό) και υπόσχεται να γράψει μερικά βιβλία, θα έπρεπε να μπορεί να μαζέψει, έτσι στα γρήγορα, $42.000.000; Με τόσα λεφτά ζεις 10 ζωές.
Και είναι, μήπως, ο Brandon Sanderson φτωχαδάκι που έτυχε να πιάσει την καλή από το Kickstarter; Όχι. Ήδη έβγαζε ένα κάρο λεφτά από τα βιβλία του. Ήδη, σίγουρα, θα είχε εκατομμύρια δολάρια στην τράπεζα. Τώρα έχει απλά περισσότερα.
Αλλά κάποιοι είπαν να τον «μπουστάρουν» τον άνθρωπο για να γράψει τα επόμενα βιβλία του, μην τυχόν και πτωχεύσει στο μεταξύ...
Ε, αν είναι δυνατόν.
Δεν ζούμε σε λογικό κόσμο. Τελεία και παύλα.
Και τώρα πάλι ο «σπιρτόζος» αναγνώστης θα μου πει ότι, γαρ συγγραφέας κι εγώ, δεν θα έπρεπε να «θάβω» συγγραφέα.
Αλλά νομίζεις ότι ο Brandon Sanderson ενδιαφέρεται για το τι γράφω εγώ, ή ο οποιοσδήποτε άλλος στον Ίντερνετ ή πουθενά αλλού; Χαχαχαχαχαχαχα... Καλό κι αυτό. Τώρα, ο Brandon Sanderson κάνει μια βόλτα με το νέο ελικόπτερό του, συνοδία τριών άλλων ελικοπτέρων. Αυτό κάνουν όσοι έχουν $42.000.000 στην τράπεζα. Ενώ γελάνε με τους μαλάκες που τους τα έσκασαν έτσι για πλάκα στο Kickstarter.
Πραγματικά ντρέπομαι που βρίσκομαι μέσα σ’αυτό τον κόσμο. Ποιος μαλάκας τον έφτιαξε, να τον πυροβολήσω.
Α, και πού ’στε, ρε πούστε... Όποιος θέλει μπορεί να πάει στην κεντρική μου σελίδα να μου κάνει και μένα καμιά δωρεά $1.000.000, με κλικ στο κουμπάκι αριστερά (που εμφανίζεται μόνο στο Desktop website). Έτσι για το γαμώτο. Γιατί θέλω κι εγώ ένα κότερο αυτό το γαμημένο καλοκαίρι.
(Και άντε γαμηθείτε, με το συμπάθιο.)
40η σελίδα από τις 182
Επίσης . . .
Επιλογές Αυγούστου (18/8)
Barry Windsor-Smith και Robert E. Howard & Xerox Hell (αλλοιώστε εικόνες) & Η εκστατική αλήθεια της τέχνης & Chaoclypse & Mâr-Nâmeh, το Βιβλίο των Οιωνών από τα Φίδια & Γεωλογικός χάρτης του φεγγαριού σαν σουρεαλιστικό όνειρο & Morgan Sorensen & Ένα αστεροσκοπείο μέσα στην έρημο & RIP John Crowley & The Greenwood Faun της Nina Antonia & Αντισταθείτε στους τεχνοκράτες και στους «ειδικούς» & πολλά ακόμα έρχονται στο LinX – σύντομα

Βιβλιοκριτική: The Dandelion Dynasty: The Grace of Kings· The Wall of Storms· The Veiled Throne· Speaking Bones, του Ken Liu

Αυτή η σειρά (τετραλογία) μού έκανε αίσθηση από διάφορες απόψεις, γι’αυτό κιόλας αποφάσισα να γράψω βιβλιοκριτική. Έπιασα το πρώτο βιβλίο της, The Grace of Kings, σχεδόν τυχαία, και αμέσως κόλλησα. Συνήθως, όταν διαβάζω σειρές φαντασίας, το πρώτο βιβλίο δεν μου αρέσει και τόσο, αλλά, καθώς προχωράω στα επόμενα, η σειρά μού αρέσει ολοένα και περισσότερο. Εδώ – δυστυχώς – συνέβη το ακριβώς αντίθετο...
Το πρώτο βιβλίο με εντυπωσίασε. Σκέφτηκα: Επιτέλους, ένας σύγχρονος συγγραφέας φαντασίας που μου αρέσει! Διότι, τελευταία, δεν βρίσκω και πολλούς σύγχρονους συγγραφείς που να μου αρέσουν. Το Grace of Kings δεν ακολουθεί την κλισέ πλέον, και εμπορική, χρήση της οπτικής γωνίας τρίτου προσώπου που προσκολλιέται κάθε φορά σε έναν χαρακτήρα (όπως, πχ, γίνεται στο A Song of Ice and Fire). Εδώ η οπτική γωνία τρίτου προσώπου είναι πολύ πιο ανοιχτή· μπορεί να γράφει για οτιδήποτε: από τις σκέψεις τριών χαρακτήρων συγχρόνως, μέχρι το τι συμβαίνει σε μια ολόκληρη πόλη. Μια πολύ ευχάριστη αλλαγή στη βαρεμάρα του ύφους που έχει καταντήσει η διεθνής φανταστική λογοτεχνία. Δεν ξέρω αν έχουν αρχίσει να αλλάζουν νοοτροπία (τώρα που η αγορά του βιβλίου χάνει λεφτά διεθνώς) ή αν απλώς ο συγγραφέας είχε κανένα πολύ γερό βύσμα και το πέρασε αυτό σε μεγάλο εκδότη. Και δεν έχει σημασία.
Αυτό δεν είναι το μόνο καλό στο Grace of Kings, φυσικά. Οι χαρακτήρες είναι έξυπνοι και δραστήριοι, ο διάλογος αρκετά έξυπνος και ρεαλιστικός. Η πλοκή ποτέ δεν παύει να κινείται: συνεχώς γίνονται γεγονότα και γεγονότα και γεγονότα. Περιπέτειες μέσα σε περιπέτειες, ατελείωτες. Η ιστορία ξεκινά με μια «κακιά» αυτοκρατορία και διάφορους επαναστάτες εναντίον της αποδώ κι αποκεί· μοιάζει κλισέ, αλλά δεν είναι, έτσι όπως εξελίσσεται. Και ακόμα και οι «κακοί» χαρακτήρες είναι ενδιαφέροντες: κάποιοι τρομαχτικοί, κάποιοι με τη δική τους φιλοσοφία. Ενώ οι «καλοί» είναι ή έξυπνοι ή γενναίοι – μια πολύ ωραία ανάμειξη νοοτροπιών.
Επιλογές Αυγούστου (5/8)
Sibylle Ruppert (βιομηχανικός, σκοτεινός σουρεαλισμός) 10 ταινίες (από την ανατολική Γερμανία) TikTok Farlands (ένας κρυφός κόσμος) Η Google θα κάνει τα smart phones σας ακόμα πιο περιοριστικά (απαγορεύοντας στον οποιονδήποτε να τρέξει δικό του app) Οι Ευρωπαίοι ψηφίζουν (για τις εικόνες στα νέα χαρτονομίσματα) Trompe-L’œil (ένας κρυμμένος κόσμος σκέλεθρων) Solarpunk (μουσική) Η Shell κερδίζει (από τον πόλεμο) Ένας ερημίτης (στις κατακόμβες του Παρισιού) Καρλ Γιουνγκ και συγχρονικότητα (ο μυστικισμός των συμπτώσεων) Ο νεοναζισμός στις ΗΠΑ (βίντεο) Maxfield Parrish (μαγευτική τέχνη) Περίπλοκοι χαρακτήρες (σε Howard, Grell, Wolfe, Dostoevsky) Ars Notoria (και η Άμεση Γνώση) LinX (έρχονται πολλά ακόμα)
