Αδυνατώ να καταλάβω τους ανθρώπους με τη νοοτροπία ότι η γλώσσα είναι κάτι το σταθερό και αναλλοίωτο, κάτι που δεν πρέπει να αλλάζει. Ακόμα και από ιστορικής άποψης να το δεις, οι γλώσσες αλλάζουν συνέχεια. Και ποιοι είναι καλύτεροι για να παρατηρούν και να τροποποιούν τη γλώσσα από εκείνους που τη χρησιμοποιούν διαρκώς μέσα σε γραπτό κείμενο; Ανέκαθεν οι συγγραφείς ήταν που εξέλισσαν τη γλώσσα, από τον καιρό του Ομήρου μέχρι σήμερα.

Και πάντα η νοοτροπία μου ήταν: αν δε σ’αρέσει κάτι, άλλαξέ το, φτιάξε κάτι καινούργιο, που βγάζει νόημα, και μείνε σταθερός σ’αυτό μέσα στο ίδιο το κείμενο που αυτό εμφανίζεται. Αλλά φρόντισε, συγχρόνως, να ξέρεις τι κάνεις, να ξέρεις την ετυμολογία, τη γραμματική, την όλη προϊστορία, προτού αποφασίσεις κάτι.

Έχω γράψει και παλιότερα για τέτοια θέματα (βλ. ένα άρθρο μου για τα επίθετα σε -υς, και ένα post εδώ για τους ερπετοειδείς) και σίγουρα θα γράψω και στο μέλλον.

Με τη γλώσσα πρέπει να παίζεις. Δεν είναι “βλασφημία”· είναι πειραματισμός, είναι εξέλιξη.

 

Πρόσφατα έμαθα ότι το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων έκανε αγωγή κατά εκδότη και συγγραφέα για ένα συγκεκριμένο βιβλίο. Το βιβλίο λέγεται “Λύτρωση - περί του Αγίου Φωτός” και συγγραφέας είναι ο Δημήτρης Αλικάκος. (Μπορείτε να ρίξετε μια ματιά κι εδώ, αν σας ενδιαφέρει.)

Προσωπικά δεν το έχω διαβάσει το βιβλίο, δεν ξέρω τι γράφει. Αλλά δεν έχει σημασία ό,τι κι αν γράφει. Τέτοιες καταστάσεις μού θυμίζουν Μεσαίωνα. Αλίμονο, σε μια δημοκρατική κοινωνία, να μη μπορεί κάποιος να γράψει ελεύθερα ό,τι θέλει ακόμα κι αν αυτό προσβάλλει ολόκληρη την κοινωνία ή ένα μεγάλο μέρος της.

Κι εγώ μπορεί να διαβάσω κάτι κάπου και να με προσβάλλει. Πρέπει να κάνω μήνυση;

Έχει διαφορά αν κάτι που γράφεις προσβάλλει ένα άτομο ή χιλιάδες άτομα; Ποια είναι η διαφορά, αλήθεια; Αν πενήντα χιλιάδες άνθρωποι πηδήσουν να σκοτωθούν από μια γέφυρα, θα πηδήσεις κι εσύ μαζί τους;

Δεν μπορείς να ζεις σ’αυτό τον κόσμο και να περιμένεις ότι τίποτα, ποτέ δεν θα σε προσβάλει. Είναι παράλογο.

Εξάλλου, ένα βιβλίο κανείς δεν σε υποχρεώνει να το διαβάσεις. (Αυτό θα ήταν αντιδημοκρατικό για άλλους λόγους.) Κι αν ένα βιβλίο γράφει σαχλαμάρες, τότε μπορείς απλά να το αγνοήσεις, ή μπορείς να γράψεις ένα δικό σου που κατακρίνει αυτά που γράφει το συγκεκριμένο βιβλίο.

Το ίδιο, φυσικά, για τις ταινίες, τους ζωγραφικούς πίνακες, τα γκράφιτι, και οτιδήποτε άλλο δημιουργικό.

Να θυμίσω, επιπλέον, τον Τελευταίο Πειρασμό του Καζαντζάκη, ή όχι;

 

Μόλις ανέβασα καινούργιο pdf για τη Θυγατρική Εντροπία. Υπήρχε ένα λάθος στη σελίδα 5. Όποιος το βρήκε παίρνει μπόνους.

Ο δαίμων του τυπογραφείου πάντα σε κυνηγάει, ακόμα κι όταν διορθώνεις δύο φορές κάθε βιβλίο. Μάστιγα.

 

Αγρίεψαν τόσο πολύ τα πράγματα;

Μη ρωτάς τι είναι το ΚΝΧ... Πάντως, δεν νομίζω ότι είναι αυτό που σου βγάζει το Google άμα το ψάξεις· γιατί, αν είναι, τότε με τρομάζει.

ENTROPY is COMING.

Μυστηριακές Οντότητες

 

Ξέρεις τη διαφορά ανάμεσα στο παρήγα και στο παρήγαγα; Το πρώτο είναι μακροχρόνιο (Παρατατικός χρόνος), το δεύτερο είναι στιγμιαίο (Αόριστος χρόνος). Λες, για παράδειγμα, η βιομηχανία παρήγαγε αυτοκίνητα για τρία χρόνια, και μετά άρχισε να παράγει ελικόπτερα. Αλλά: η βιομηχανία παρήγε σαλάμια – γενικά, συνεχόμενα.

Στην καθημερινότητα, το λάθος γίνεται συνέχεια και δεν πειράζει κανέναν, βέβαια, γιατί από τα συμφραζόμενα καταλαβαίνεις τι θέλει να πει ο άλλος. Αλλά, τυπικά, ορθογραφικά, θα έπρεπε να ήταν γραμμένο αλλιώς.

Έτυχε να υποπέσει στην αντίληψή μου ότι αυτό το λάθος είχε γλιστρήσει και μερικές φορές μέσα στο Παιχνίδι των Δύο Συνοικιών. Αρχικά, βαριόμουν να το διορθώσω γιατί δεν είναι και κανένα Τέλος Κόσμου. Σήμερα, όμως, κάθισα να φτιάξω τη Θυγατρική Εντροπία σε pdf – μόνο σε pdf – και αυτό γίνεται εύκολα, είχα αρκετό χρόνο, έτσι είπα Δε φτιάχνεις κι εκείνο το γαμημένο λάθος στο Παιχνίδι των Δύο Συνοικιών; Και το έφτιαξα, για το γαμώτο. Θα ανεβάσω τα ανανεωμένα αρχεία μαζί με τη Θυγατρική Εντροπία, σύντομα.

Είναι όμως να απορείς με ορισμένες ελληνικές λέξεις. Το άγω (από το οποίο βγαίνουν τα παράγω, εισάγω, κτλ) είναι μία από αυτές. Όπως και το βάλλω, για το οποίο έχω ήδη γράψει. Πολλές φορές αναρωτιέμαι πώς θα μπορούσαν να απλοποιηθούν ώστε να μη γίνονται συνέχεια – και δικαιολογημένα – λάθος. Έτσι κι αλλιώς, πάντα από τα συμφραζόμενα βγαίνει το νόημα.

Επιπλέον, σκέψου πράγματα όπως το εγκαταλελειμμένο. Κάνεις πλέον δεν το γράφει, ούτε το λέει, έτσι· όλοι λένε εγκαταλειμμένο. Έχει, πολύ σωστά, απλοποιηθεί κι έχουμε ξεμπερδέψει από το λελελό που δεν έχει κανένα νόημα σήμερα.

Τέλος πάντων.

Όπως είπα πιο πριν, η Θυγατρική Εντροπή θα κυκλοφορήσει μόνο σε pdf. Γιατί; Επειδή είναι γραμμένη σε τέτοια μορφή που θα χαλούσε σε mobi και epub τα οποία προσαρμόζονται στην οθόνη της κάθε συσκευής και δεν κρατάνε το layout σταθερό. Ακόμα κι αν πάσχιζα να βρω όλα τα σημεία μέσα στο κείμενο, πάλι δεν θα μπορούσα να φτιάξω σωστά το layout για κάθε συσκευή. Οπότε θα ήταν πολύς κόπος και για το τίποτα. Έτσι, αποφάσισα να το βγάλω μόνο σε pdf, που πάντα κρατά τη μορφοποίηση σταθερή. Και το pdf που φτιάχνω εγώ διαβάζεται άνετα και από μικρές οθόνες – ακόμα κι από κάποιες οθόνες κινητών αν τις κρατάς οριζόντια.

Δεν το έχω δημοσιεύσει ακόμα, αλλά δεν θα αργήσω. Και μαζί θα ανεβεί και η ανανεωμένη μορφή του Παιχνιδιού των Δύο Συνοικιών χωρίς τα ψιλά ορθογραφικά λάθη που εντόπισα.

Μετά από αυτά θα ανεβάσω ένα άρθρο που αναφέρεται στο γιατί αποφάσισα να γράψω μ’αυτό τον τρόπο τη Θυγατρική Εντροπία και τι ήθελα να πετύχω. Δεν είναι γραμμένη σαν τα περισσότερα βιβλία που έχουμε συνηθίσει να διαβάζουμε.

ENTROPY is COMING.