Στα τελευταία βιβλία μου – τουλάχιστον από τα μέσα του πρώτου κύκλου του Θρυμματισμένου Σύμπαντος και μετά, αν δεν κάνω λάθος – γράφω συστηματικά τη λέξη χυμεία με ύψιλον αντί για το συνηθισμένο χημεία. Το ίδιο και όλα τα σχετικά παράγωγα, όπως το χυμικός και τα λοιπά.

Δεν είναι τυπογραφικό λάθος, και ούτε είναι τυχαίο. Η λέξη χημεία είναι παραφθορά. Η αρχική, σωστότερη λέξη είναι η χυμεία. (Υπάρχει μια αναφορά για αυτό και στο λεξικό του Μπαμπινιώτη. Σε άλλο λεξικό δεν το έχω συναντήσει, αλλά ίσως να υπάρχει και αλλού.) Η λέξη χυμεία προέρχεται από τη λέξη χέω, χύνω, δηλαδή την ανάμιξη υγρών ή την τήξη σωμάτων από στέρεα μορφή σε υγρή. Αυτό ακριβώς που είναι η χυμεία, γι’αυτό και νομίζω πως πρέπει να γράφεται με ύψιλον.

Η λέξη χημεία είναι παραφθορά προερχόμενη από τη λέξη αλχημεία. Η λέξη αλχημεία δεν είναι ελληνική· δεν προέρχεται από αλ + χημεία. Δεν υπάρχει πρόθεμα αλ- στα ελληνικά. Η λέξη αυτή προέρχεται από το αραβικό al-kimiya. Το γεγονός ότι γράφεται, στα ελληνικά, με ήτα και έψιλον-γιώτα είναι τυχαίο, και διατηρείται ώς σήμερα. Δεν έχει καμιά σχέση με τη λέξη χημεία. Επιπλέον, ακόμα και νοηματικά, η αλχημεία είναι μια σχεδόν «μαγική» επιστήμη που δεν συνδέεται παρά ελάχιστα με τη συμβατική χυμεία.

Γι’αυτό γράφω τη χυμεία, και όλα τα παράγωγά της, με ύψιλον.

 

(Μια επανάληψη από το παλιό blog.)

 

Κατά πάσα πιθανότητα, θα έχεις ακούσει το ρητό Ό,τι πληρώνεις παίρνεις – που σημαίνει, συνήθως, πως αν πληρώσεις κάτι ακριβά θα είναι καλό· αν δεν το πληρώσεις ακριβά δεν θα είναι καλό.

Αυτό ισχύει όντως σε κάποιες περιπτώσεις· αλλά σε πολλές άλλες περιπτώσεις, πάλι, δεν ισχύει. Μπορεί να αγοράσεις κάτι πιο φτηνά και να είναι καλύτερο, ενώ να δώσεις περισσότερα λεφτά για κάτι που αποδεικνύεται χάλια – με αποτέλεσμα να κλαις τα λεφτά σου.

Το Ό,τι πληρώνεις παίρνεις σίγουρα δεν είναι κάτι που ισχύει σε οτιδήποτε καλλιτεχνικό, και συνήθως δεν ισχύει για οτιδήποτε μπορεί να βρεις στο διαδίκτυο.

Αλλά φαίνεται, δυστυχώς, να έχουμε μια καχυποψία για όλα τα πράγματα που είναι δωρεάν, ενώ το ακριβώς αντίθετο θα έπρεπε να ισχύει.

Βλέπεις τον κόσμο να είναι πρόθυμος να πληρώσει για κάτι που είναι κακό αντί να πάει να βρει κάτι που είναι δωρεάν και καλό. Είναι αληθινά αξιοπερίεργο. Είναι σαν αυτοί οι άνθρωποι να θέλουν από μόνοι τους να βασανίζουν τον εαυτό τους.

Μέχρι ενός σημείου μπορείς να πεις ότι φταίει η διαφήμιση/προπαγάνδα. Αυτός που είναι πρόθυμος να πετάξει πολλά λεφτά στη διαφήμιση, κάνει το προϊόν του συνέχεια να παρουσιάζεται μπροστά στον κόσμο μέχρι που να “μπει μες στο κεφάλι τους” και να πάνε να το αγοράσουν, είτε είναι καλό είτε είναι κακό.

Αλλά, από την άλλη, με όσα λέγονται πλέον για τα ολέθρια της διαφήμισης (άμεσης ή έμμεσης), όλοι ξέρουν ότι δεν πρέπει να την εμπιστεύονται. Επομένως, γιατί εξακολουθούν να θέλουν να βασανίζουν τον εαυτό τους;

Είναι σαν κάτι να μην πηγαίνει καθόλου καλά εδώ.

Εκ πείρας έχω διαπιστώσει αρκετές φορές ότι, ειδικά στο διαδίκτυο, πράγματα για τα οποία πληρώνεις μπορεί να είναι πολύ χειρότερα από πράγματα για τα οποία δεν πληρώσεις.

Χωρίς να θέλω να αναφέρω ονόματα (για να μη νομίσει κανείς ότι προσπαθώ να δυσφημίσω τίποτα), έχει τύχει να αγοράσω ηλεκτρονικά βιβλία που ήταν χάλια. Και δεν εννοώ ότι εμένα προσωπικά δεν μου άρεσαν για αισθητικούς λόγους. Εννοώ ότι οι παράγραφοι ήταν άνω-κάτω, και ήταν γεμάτα τυπογραφικά λάθη. Το ένα, παρά τα προβλήματά του, διαβαζόταν. Το άλλο, επειδή είχε και μια κάποια ειδική μορφοποίηση σε ένα κομμάτι του, δεν διαβαζόταν. Και ήταν και τα δύο βιβλία από μεγάλους εκδότες.

(Επίσης, έχω αγοράσει και χάρτινα βιβλία που ήταν χάλια – τραγικά χάλια – από Έλληνες εκδότες, αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα…)

Έχω βρει δωρεάν ηλεκτρονικά βιβλία που ήταν απείρως καλύτερα από αυτά. Είναι απλά γεγονός.

Το ίδιο ισχύει και για διάφορα προγράμματα (ή apps, όπως είναι σήμερα της μόδας να τα λένε). Τα περισσότερα που χρησιμοποιώ είναι δωρεάν. Δεν τα έχω βρει σπασμένα. Είναι δωρεάν. Και είναι άψογα. Είναι καλύτερα από άλλα προγράμματα που πωλούνται, και μάλιστα αρκετά ακριβά.

Παρ’όλ’ αυτά, ξαναλέω πως δεν μπορώ να καταλάβω τι μανία είναι αυτή που, συλλογικά, δείχνει να έχει η ανθρωπότητα με το να θέλει να πληρώνει για κάτι όταν θα μπορούσε να το βρίσκει δωρεάν στο ίδιο, ή και σε ανώτερο, επίπεδο ποιότητας.

Προτιμάμε να προσπαθούμε να αρπάξουμε λεφτά και να δώσουμε λεφτά, παρά να έχουμε κάποια τουλάχιστον αγαθά που να είναι δωρεάν για όλους. Γι’αυτό κιόλας μπορεί κάποιος τόσο εύκολα να μας κοροϊδέψει και να κάνει ό,τι έκανε στο σύγχρονο διαδίκτυο με τη διαφήμιση. Μας κοροϊδεύει επειδή είμαστε ευκολόπιστοι.

Ενώ θα έπρεπε να ισχύει το αντίθετο. Θα έπρεπε να προτιμάμε να έχουμε κάποια αγαθά που είναι δωρεάν και ανοιχτά για όλους, παρά συνέχεια να προσπαθούσε να αρπάξουμε λεφτά και να δώσουμε λεφτά. Αν είχαμε αυτή τη νοοτροπία, τότε θα ήμασταν λιγότερο ευάλωτοι σε αυτούς που θέλουν να διαλύσουν ωφέλιμες καταστάσεις προς όλους ώστε να ελέγχουν τη συμπεριφορά μας.

Γιατί το βασικό πρόβλημα εδώ είναι ο έλεγχος των ιδεών και της κουλτούρας. Θέλουν να σε βάλουν να πληρώνεις για πράγματα που σήμερα θα μπορούσες να έχεις δωρεάν επειδή το οικονομικό σύστημα δρα, κρυφά, ως μηχανή λογοκρισίας από αυτούς που το κοντρολάρουν. Προωθούν τις ιδέες και τις νοοτροπίες που θέλουν να εξαπλώνονται μες στην κοινωνία και καταπνίγουν αυτές που δεν θέλουν να εξαπλώνονται.

Το παιχνίδι τους βασίζεται επάνω σου. Στο φόβο σου, και στο πόσο ευκολόπιστος είσαι. Σταμάτα να παίζεις το παιχνίδι τους. Παίξε το δικό σου παιχνίδι.

Πριν από μερικά χρόνια, αυτό δεν ήταν εύκολο να γίνει. Τα πάντα περνούσαν από την ελεγκτική μηχανή της αγοράς. Δημοκρατία υπήρχε μόνο στα χαρτιά. Όταν μερικοί μεγαλοεκδότες κάνουν ό,τι θέλουν, ενώ είναι ελεγχόμενοι από κρατικούς μηχανισμούς και μυστικές υπηρεσίες, ουσιαστικά είναι μηχανισμός λογοκρισίας.

Σήμερα, με το διαδίκτυο, υπάρχει μια πιθανότητα να κάνουμε κάτι πιο ελεύθερο. Αλλά δεν μπορούμε να το κάνουμε αυτό όταν οι ίδιοι σαμποτάρουμε τον εαυτό μας, εξακολουθώντας να πιστεύουμε τα ψέματα που μας πουλούσαν εδώ και χρόνια.

Από το 2017, από τώρα, άλλαξε τη σκέψη σου. Άλλαξε τον προγραμματισμό του μυαλό σου. Άρχισε να κάνεις κάτι καλύτερο.

 

Βόδια στους τοίχους.

Μυστηριακές Οντότητες

 

Μέχρι στιγμής δεν είχα ακούσει για το Black Sails, και απορώ γιατί. Δεν είχε προωθηθεί αρκετά, ή απλά έτυχε να μην υποπέσει στην αντίληψή μου; Όπως και νάχει, χαίρομαι πολύ που το ανακάλυψα τώρα. Καταρρίπτει, μάλιστα, αυτό που συνήθως λέω, ότι σήμερα δεν φτιάχνουν πια καλές ταινίες με πειρατές, ότι είναι όλες χαζές κωμωδίες κατά βάθος χωρίς την παραμικρή σοβαρότητα.

Το Black Sails δεν έχει καμία σχέση με αυτά που βλέπουμε τα τελευταία χρόνια στις οθόνες. Είναι μια γαμάτη σειρά γεμάτη πειρατές. Για χαρακτήρες έχει κάποιες κλασικές πειρατικές φιγούρες που ή είναι ιστορικές ή μυθιστορηματικές, όπως Captain Flint, Mr. Silver, Jack Rackham, Ann Bonnie. Δε νομίζω, βέβαια, ότι κάνουν τα ίδια πράγματα που έκαναν στην πραγματική Ιστορία ή στα μυθιστορήματα, όμως αυτό δεν έχει καμία απολύτως σημασία. Το Black Sails έχει μια πλοκή που δεν σε αφήνει καθόλου να χαλαρώσεις, κρατά το ενδιαφέρον σε κάθε στιγμή, γίνεται από κωμική μέχρι επική μέχρι θανάσιμη, και συνεχώς εμβαθύνει στους χαρακτήρες ως προσωπικότητες.

Τώρα είμαι στη δεύτερη σεζόν και δεν μπορώ να ξεκολλήσω. Έχω εθιστεί. Γιατί, εκτός των άλλων – εκτός του ότι είναι, ομολογουμένως, γαμάτη σειρά – είναι και κάτι ακόμα: επιτέλους, μια σύγχρονη σοβαρή ιστορία με πειρατές στις οθόνες μας.

Θεματολογικά, δεν εξιδανικεύει τους πειρατές, δεν τους κάνει μονοδιάστατους καλούς που αντιμετωπίζουν κακούς Άγγλους ή Ισπανούς. Οι πειρατές είναι καθάρματα: σκοτώνουν, βιάζουν, κλέβουν. Είναι πειρατές. Και είναι τρομαχτικοί. Όμως, συγχρόνως, έχουν τα δικά τους ιδανικά και τη δική τους ηθική, και εναντιώνονται σε απολυταρχία, εκμετάλλευση, και καθεστώς δουλείας.

Σε πολλές περιπτώσεις δεν μπορούσα καν να αποφασίσω ποιον χαρακτήρα συμπαθώ και ποιον αντιπαθώ. Οι πάντες μοιάζουν συμπαθητικοί και αντιπαθητικοί ταυτόχρονα. Σαν πραγματικές προσωπικότητες.

Ο διάλογος επίσης είναι άψογος. Θυμίζει παλιά εποχή αλλά χωρίς να είναι παρωχημένος ή τραγελαφικός. Κάθε πέμπτη λέξη είναι το fuck. Βρίζουν σαν πούστηδες. Είπαμε, είναι πειρατές.

Το βασικό σκηνικό της σειράς είναι το Nassau, ένα παλιό πειρατικό λιμάνι στις Μπαχάμες. Το τι γίνεται μέσα σ’αυτή τη μικρή πόλη πρέπει να το δεις για να το πιστέψεις.

Η σειρά είναι εκπληκτική. Σίγουρα αξίζει να τη δεις αν σου αρέσουν οι πειρατές. Κι αν όχι, ίσως να σου αλλάξει τη γνώμη για τις σύγχρονες πειρατικές ιστορίες.

 

Μάσκες και πιστόλια. Άγρια πράγματα.

Μυστηριακές Οντότητες