Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
30 / 3 / 2019

Αυτό το είχα διαβάσει όταν ήμουν πολύ μικρός. Η μετάφραση του Μπαλάνου είναι καλή, αλλά η απόδοση του King Kull ως Βασιλιάς Κουλ δεν νομίζω ότι είναι σωστή. Κανονικά θα έπρεπε να ήταν Βασιλιάς Καλ. King Cool μάλλον θα ήταν κάποιος ράπερ...

Οι ιστορίες του Kull είναι από τις πιο ατμοσφαιρικές και μυθικές που έχει γράψει ο R.E. Howard. Κάποτε θέλω να τις ξαναδιαβάσω, αν και στο αρχικό, αγγλικό κείμενο αυτή τη φορά.

Επίσης, υπάρχει μια ταινία βασισμένη στον Βασιλιά Καλ, Kull the Conqueror, η οποία είναι καλή – όπως η ηρωική φαντασία πρέπει να είναι – και στο πνεύμα του Howard.

Παλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

 

29 / 3 / 2019

Το Into The Badlands (που είδα την τελευταία σεζόν του πρόσφατα) είναι μια σειρά που, αν και υποτίθεται πως είναι κατά βάση (επιστημονική) φαντασία, δεν έχει και τόσο “βαριά” φανταστικά στοιχεία. Δηλαδή, δεν πρόκειται να συναντήσεις ρομπότ, αλλά ούτε και μαγεία. Διαδραματίζεται σ’ένα σκηνικό που θα μπορούσες, πολύ γενικά, να το χαρακτηρίσεις μεταποκαλυπτικό: Η Αμερική έχει καταστραφεί (και όλος ο υπόλοιπος κόσμος επίσης, απ’ό,τι φαίνεται) και οι περιοχές της τώρα είναι άγριες και κάποιες από αυτές διοικούνται από “βαρόνους” που τις ελέγχουν και υποτίθεται πως προσφέρουν προστασία στους κατοίκους εκεί – εργάτες που λέγονται cogs στην τοπική ορολογία. Τα πυροβόλα όπλα έχουν, για κάποιο λόγο, απαγορευτεί εδώ και χρόνια, οπότε πια κανείς δεν τα χρησιμοποιεί· αμφίβολο είναι αν ξέρουν καν πώς να τα κατασκευάσουν. Οι πάντες σφάζονται με σπαθιά και βαλλίστρες – αλλά κυρίως με σπαθιά – σε μια καράτε κατάσταση.

Όπως είπα, δεν περιμένεις να δεις “βαριά” φανταστικά στοιχεία σ’αυτό το σκηνικό, αλλά πολύ σύντομα αποδεικνύεται ότι υπάρχει μαγεία, και όσο προχωρά η σειρά τόσο περισσότερη μαγεία συναντάμε – και, όχι, δεν μιλάω γι’αυτούς που μάχονται με εξωφρενικό τρόπο. Και τώρα, στην 3η σεζόν φαίνεται να παρουσιάζεται και κάποια υπερτεχνολογία που, μάλιστα, συλλειτουργεί, με μυστηριώδη τρόπο, με τις μαγικές δυνάμεις κάποιων χαρακτήρων. (Ναι, αυτά είναι από τα πράγματα που μου αρέσουν.)

Μια τέτοια σειρά περιέχει, ανάμεσα σε άλλα, και ακραία φανταστικά στοιχεία έτσι επειδή θέλει να τα περιέχει.

Στο εξωτερικό δεν θεωρείται και τόσο σπουδαίο μια σειρά ή ταινία, ή βιβλίο, να περιλαμβάνει φανταστικά στοιχεία, τελείως υπερβατικά–

Και, ξαφνικά, έτυχε να αναρωτηθώ γιατί το ίδιο δεν συμβαίνει και στην Ελλάδα. Τι πάθαμε; Στο ευρωπαϊκό πηγάδι κατουρήσαμε, βρε αδελφέ; Γιατί δεν περιλαμβάνονται φανταστικά στοιχεία σε ελληνικές σειρές και ταινίες; Αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να σκεφτώ καμία σοβαρή ταινία ή σειρά με φανταστικά στοιχεία (ίσως κάποια να μου έχει διαφύγει – δεν αποκλείεται). Θυμάμαι μόνο ότι κάποτε είχα ακούσει για μια σειρά με βρικόλακες, αλλά δεν ξέρω καν τον τίτλο τώρα, δεν την είχα δει ποτέ. Και επίσης θυμάμαι πως είχε φτιαχτεί μια ταινία με ζόμπι – Το Κακό, πιστεύω πως ονομαζόταν. Την είχα δει, αλλά νομίζω πως ακόμα και οι δημιουργοί της δεν την είχαν πάρει σοβαρά. Έκαναν την πλάκα τους. Και δεν είναι κακό αυτό. Αλλά εκείνο που μας ενδιαφέρει πραγματικά είναι ταινίες που είναι κάτι περισσότερο από “κάνω την πλάκα μου”.

(Εντάξει, υπάρχει και Ο Καραγκιόζης Αστροναύτης, αν δεν κάνω λάθος. Αλλά αυτό δεν το υπολογίζω.)

Γιατί σ’αυτόν τον γαργαλημένο τόπο μοιάζει να έχουμε αλλεργία προς τα φανταστικά στοιχεία; Θα μου πεις: Μα είναι ακριβά τα ειδικά εφέ. Αυτό φταίει! Θα σου πω: Μαλακίες. Τα σημερινά ειδικά δεν είναι και τόσο ακριβά. Επιπλέον, δεν είναι ανάγκη πάντα να έχεις τρομερά ειδικά εφέ για να συμπεριλάβεις φανταστικά στοιχεία σε μια αφήγηση. Πχ, τι "ειδικά εφέ" χρειάζεσαι για να βάλεις έναν χαρακτήρα να ακούει τις σκέψεις των άλλων; Ή για να βάλεις κάποιον να περνά μέσα από τοίχους; Ή κάτι παρόμοια απλό; Τίποτα το σπουδαίο, βασικά. Γίνεται πολύ εύκολα.

Αλλά υπάρχει αυτή η γαμημένη ελληνική αλλεργία προς τα φανταστικά στοιχεία. Λες και θα τους δαγκώσουν!

Ακόμα και στα βιβλία υπάρχει η συγκεκριμένη αλλεργία. Γι’αυτό κιόλας παλιότερα ήταν πολύ δύσκολο να κυκλοφορήσεις βιβλία με φανταστικά στοιχεία· η αγορά δεν τα υποστηρίζει. Πάρε για παράδειγμα εμένα. Αν δεν είχα τη σημερινή τεχνολογία, μπορεί να έγραφα αλλά δεν θα μπορούσα να δημοσιεύσω παρά ελάχιστα ίσως – ίσως – από αυτά που γράφω, γιατί δεν θα συνέφερε το κόστος εκτύπωσης και διανομής.

Κάτι δεν πάει καθόλου καλά εδώ πέρα.

 

27 / 3 / 2019

Χτες έμαθα ότι οι καραγκιόζηδες που μας διοικούν πέρασαν το Άρθρο 13 που, ουσιαστικά, σημαίνει ελεύθερη λογοκρισία στο Διαδίκτυο, νομιμοποίηση της λογοκρισίας, μέσω απειλών κατά δικτύων.

Με παραξένεψε που δεν το είχα ακούσει νωρίτερα ότι θα γινόταν αυτή η ψηφοφορία.

Ή, μήπως, δεν θα έπρεπε να με παραξενεύει;

Την περίοδο 2007 με 2012, υπήρχαν websites που ήθελα να τα επισκέπτομαι καθημερινά, όχι επειδή αισθανόμουν καμιά “υποχρέωση” να το κάνω, ούτε επειδή κάποιος με είχε “μαντρώσει” εκεί. Πολύ απλά, αυτοί οι ιστότοποι ανέβαζαν συνεχώς υλικό που είχε μεγάλο ενδιαφέρον. Και υπήρχαν κι άλλοι, πολλοί ιστότοποι που ανέβαζαν συνεχώς υλικό με μεγάλο ενδιαφέρον· αλλά έπρεπε να αποφασίσεις ποιους θα παρακολουθείς πιο τακτικά: δεν μπορούσες να τους παρακολουθείς όλους, δεν προλάβαινες.

Εκείνη την περίοδο, μια μέρα αν δεν έμπαινες να σερφάρεις, την επόμενη μέρα έβρισκες το διπλάσιο υλικό, και δεν ήξερες από πού ν’αρχίσεις να κοιτάς! Αν, δε, έκανες διακοπή από το Διαδίκτυο για καμιά 10αριά μέρες, τότε το υλικό ήταν θάλασσα ολόκληρη.

Από το 2012 και μετά, αυτό σταδιακά χάλασε. Δεν λέω άλλαξε· λέω χάλασε. Γιατί, όντως, χάλασε. Το ενδιαφέρον υλικό ολοένα και μειωνόταν. Ώσπου σήμερα έχουμε φτάσει σε μια κατάσταση που, ακόμα και πέντε μέρες να μην έχεις τσεκάρει τα ένα σωρό websites που παρακολουθείς, δεν έχεις χάσει και τίποτα το σπουδαίο κατά πάσα πιθανότητα. Ρίχνεις μια ματιά, βρίσκεις ίσως κάποιο υλικό που είναι οριακά ενδιαφέρον, και αυτό ήταν. Πού και πού, μπορεί κάτι να έχει λίγο περισσότερο ενδιαφέρον, αλλά αυτό είναι η εξαίρεση που επιβεβαιώνει τον κανόνα.

Στις μέρες μας, η τεχνολογία του Διαδικτύου είναι σίγουρα πιο εξελιγμένη – ό,τι κι αν σημαίνει αυτό. Πολλά γυαλιστερά κουμπάκια, πολλά “εύκαμπτα” websites· αλλά λείπει κάτι βασικό: ο ενθουσιώδης ανθρώπινος παράγοντας. Δεν υπάρχει πλέον τίποτα από την τρομερή δημιουργικότητα και τη διάθεση για ανταλλαγή και διάδοση απόψεων και ιδεών που υπήρχε την περίοδο 2007-12. Τα πάντα είναι... χλιαρά.

Το υπερεξελιγμένο website με τα γυαλιστερά κουμπάκια γράφει ξανά τι θα δούμε στην επόμενη ταινία του Μπάτμαν. Ε, στ’αρχίδια μας, με το συμπάθιο.

Κάποιος κερατάς – δεν θυμάμαι ποιος, τώρα – είχε πει Παν μέτρον άνθρωπος. Είχε δίκιο, ο γαμιόλης. Αν οι άνθρωποι δεν αλλάξουν, τίποτα δεν αλλάζει. Μπορεί ένα site να είναι ένα απλό αρχείο .txt αλλά να θες μανιωδώς να το παρακολουθείς. Γιατί εκείνο που έχει σημασία είναι τι γράφουν εκεί μέσα.

(Μου έρχονται να πω κι άλλα, όμως αυτή τη στιγμή αισθάνομαι χλιαρός κι εγώ. Ίσως άλλη φορά.)

 

26 / 3 / 2019

Αυτό από εκδόσεις Parsec.

Προσωπικά δεν το έχω διαβάσει ακόμα αυτό το βιβλίο, ούτε στα ελληνικά ούτε στα αγγλικά, αλλά ξέρω άτομο που το έχει διαβάσει (στα ελληνικά). Πρέπει να είναι καλό.

Παλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

 

23 / 3 / 2019

Έχω αρχίσει να βλέπω την 3η σεζόν του Into The Badlands. Τις προηγούμενες δύο σεζόν τις είχα δει τον προηγούμενο χρόνο. Αν και στην αρχή δεν ήμουν σίγουρος αν αυτή η σειρά θα μου άρεσε, κατέληξε να μου αρέσει αρκετά. Από τις σειρές φαντασίας που κυκλοφορούν τελευταία – όσες έχω δοκιμάσει να παρακολουθήσω, τουλάχιστον – μου φαίνεται ότι πρέπει να είναι από τις καλύτερες. Αρκετές σειρές έχω αρχίσει να τις βλέπω και τις έχω παρατήσει για διάφορους λόγους – δεν με τραβάνε. Το Into The Badlands κατάφερε να με κρατήσει. Μου άρεσε η απρόβλεπτη πλοκή του, μου άρεσαν οι πολυσύνθετοι χαρακτήρες του που συνεχώς αλλάζουν παρατάξεις και συντρόφους.

Οι μάχες, βέβαια, είναι καθαρά εξωφρενικές και του εντυπωσιασμού. Όλοι οι βασικοί χαρακτήρες στο Into The Badlands – οι περισσότεροι από τους οποίους είναι μαχητές – μάχονται σαν ακροβάτες. Κι ακόμα και ακροβάτες μάλλον θα είχαν πρόβλημα να κάνουν αυτά τα νούμερα μες στη μάχη. Θα ήταν πολύ ανόητα ριψοκίνδυνα, κατά πρώτον. Οι χαρακτήρες μάχονται σαν να έχουν βγει από computer game, ή σαν να είναι χαρακτήρες από παιχνίδι Dungeons & Dragons με μεγάλο level και 100+ hit points ο καθένας, ικανοί να τρώνε 15 βέλη στη μάπα αλλά ή κανένα να μην τους πετυχαίνει (!) ή απλά να συνεχίζουν με τα βέλη καρφωμένα επάνω τους!

Αλλά ή το δέχεσαι αυτό και παρακολουθείς τη σειρά – η οποία κατά τα άλλα είναι καλή – ή δεν το δέχεσαι και την παρατάς. Αποφάσισα να το δεχτώ, και δεν το μετάνιωσα... αν και, σε κάποια σημεία, όταν τα πράγματα παραξηλώνονταν, εντάξει, γελούσα, το ομολογώ.

Στην 3η σεζόν οι μάχες είναι, φυσικά, στα ίδια επίπεδα, αλλά η πρώτη σκηνή είναι πραγματικά "του εντυπωσιασμού", με την κακή έννοια. Μια μονομαχία που κραυγάζει "δεν μπορώ να συμβώ με καμία δύναμη" και διάλογος γεμάτος κλισέ, γεμάτος. Μετά από την πρώτη σκηνή, τα πράγματα αρχίζουν να φτιάχνουν, κι ελπίζω να εξελιχτούν ακόμα καλύτερα.

Οι ενδυμασίες των χαρακτήρων, ειδικά οι καινούργιες, αυτές που παρουσιάζονται στην 3η σεζόν, μοιάζουν να προσπαθούν να κάνουν τους χαρακτήρες καραγκιόζηδες για κάποιο λόγο. Οι παλιότερες ενδυμασίες, αν και δεν θα μπορούσες να τις ονομάσεις ακριβώς μη-εντυπωσιακές, ήταν πιο λογικές.

Αλλά εκείνο που, βασικά, θέλω να σχολιάσω εδώ είναι το πόσο πολύ οι σημερινές ταινίες και σειρές βασίζονται στον φτηνό εντυπωσιασμό που γίνεται με cgi και κασκαντέρ ή ειδικά εκπαιδευμένους ηθοποιούς. Ή στον φτηνό εντυπωσιασμό γενικά.

Πάλι στην 3η σεζόν του Into The Badlands, προκειμένου μια μάντισσα να κάνει μαντεία, της περνάνε δύο τσιγκέλια επιδερμικά στην πλάτη και τη σηκώνουν με αλυσίδες πάνω από το έδαφος: οπότε και υποτίθεται ότι έτσι έρχεται σε εκστατική κατάσταση και βλέπει οράματα. Αλλά κανείς δεν σκέφτηκε ότι μια γυναίκα όπως αυτή – που, όπως τη βλέπεις, δεν μπορεί να ζυγίζει λιγότερο από 60 κιλά – αποκλείεται να μπορούσε να σηκωθεί έτσι από το έδαφος. Η επιδερμίδα της πλάτης δεν θα είχε αντέξει το βάρος· θα είχε σκιστεί και η τύπισσα θα είχε πέσει – αν καν είχε καταφέρει να υψωθεί εξαρχής. Αλλά αυτό, βέβαια, αγνοείται... για λόγους εντυπωσιασμού. (Ο μόνος τρόπος που μπορώ προσωπικά να σκεφτώ για να σηκώσεις έναν άνθρωπο στον αέρα με τσιγκέλια χωρίς να τον σκοτώσεις – δηλαδή, με τα τσιγκέλια να είναι περασμένα επιδερμικά – είναι να του περάσεις τουλάχιστον έξι τσιγκέλια στην πλάτη ώστε να μοιράζεται το βάρος του. Και πάλι δεν είμαι απόλυτα σίγουρος ότι μπορεί να γίνει.)

Όπως έλεγα, οι σημερινές ταινίες και σειρές βασίζονται πολύ στον εντυπωσιασμό. Και απορώ γιατί. Σε κάποιες περιπτώσεις, ίσως αυτό να χρειάζεται επειδή, ουσιαστικά, δεν έχουν καμία πλοκή ούτε και χαρακτήρες της προκοπής – όπως συμβαίνει σε πάρα πολλές ταινίες με σουπερήρωες. Σε άλλες περιπτώσεις, όμως, όπως στο Into The Badlands, δεν υπάρχει πραγματικός λόγος για τέτοιο φτηνό εντυπωσιασμό. Η σειρά έχει και πλοκή, έχει και πολυσύνθετους χαρακτήρες. Γιατί χρειάζονται όλα αυτά τα εντυπωσιακά καραγκιοζιλίκια, αναρωτιέσαι ώρες-ώρες.

Σε τελική ανάλυση, κανένας καλά εκπαιδευμένος μαχητής δεν πολεμά έτσι. Δεν τον ενδιαφέρει το σόου· τον ενδιαφέρει να σε σκοτώσει, γρήγορα, και να ξεμπερδεύει. Ούτε ανεβαίνει στις άκριες μπαλκονιών και παρόμοια επικίνδυνα μέρη χωρίς πολύ καλό λόγο.

Αυτοί που φτιάχνουν τέτοιες σειρές ποιοι νομίζουν ότι τις παρακολουθούν; Άτομα που δεν τα ενδιαφέρει η πλοκή αλλά τα ενδιαφέρει μόνο να βλέπουν κάτι σαν βιντεοκλίπ ή computer game;

Και, εντάξει, μπορώ να δεχτώ ότι κάποια θεάματα είναι ακριβώς γι’αυτό το λόγο φτιαγμένα. Ανεγκέφαλη ψυχαγωγία τύπου "Yeah, man, in the face! Yeah!" Αλλά δεν χρειάζεται όλα τα θεάματα να ακολουθούν αυτό το μοτίβο... εκτός αν νομίζουμε ότι οι πάντες ενδιαφέρονται πρωτίστως να εντυπωσιαστούν με κραυγαλέα αναληθοφανή κόλπα.

Ουδέν σχόλιο...

 

171η σελίδα από τις 182

Προηγούμενη σελίδα

Επόμενη σελίδα

 

Επίσης . . .

Επιλογές Ιουνίου (15/6)


HWdetails, πρόγραμμα που δείχνει τα χαρακτηριστικά του PC — Συνέντευξη με τον John Coulthart (τέχνη) — The Necromancers του Robert Hugh Benson (δωρεάν βιβλίο) — William Brodie, Robert Louis Stevenson, Dr. Jekyll and Mr. Hyde — Συμβουλές από τον Μεσαίωνα — Helmut Wenske (τέχνη ) — Τι σχήμα έχει πραγματικά η Γη; — Karl Edward Wagner (μέρος δεύτερο: πέρα από τον Kane) — Από ψυχεδελική εμπειρία σε μαθηματικό πρόβλημα — John Blanche (τέχνη, Warhammer) — Ένα ντοκιμαντέρ για την «επιδημία» των κατά συρροήν δολοφόνων στις ΗΠΑ (1950-1999) — Πολλά ακόμα ρέουν στο LinX...

 

Επιλογές Ιουνίου (10/6)


Michelle Avery Konczyk (τέχνη) & Έργα τέχνης με μάσκες & Book of the Three Dragons & Τα ζωόφυτα του Μεσαίωνα & Μυστηριακά δάση (φωτογραφίες) & Φανταστική λογοτεχνία το 1928-29 (όχι μία από τα ίδια) & Kane, του Karl Edward Wagner (acid gothic!) & Marilyn Monroe (σε φανταστικές και εξωτικές περιπέτειες!) & Οι «δουλέμποροι της τρίτης χιλιετίας» στον Ιταλικό Νότο («έκαψαν ζωντανούς εργάτες γιατί δεν είχαν χρήματα να πληρώσουν τα μεταφορικά τους») & το PDP-1 (ιστορικό κομπιούτερ από το 1959) & Πώς να Σκοτώνεις: Ένας Οδηγός για Αστικούς Δολοφόνους (1973-1984) & Σπίτια και χωριά που εμφανίζονται και εξαφανίζονται & Ένας σχολιασμός του είδους New Weird & Η κατάρρευση του φουτουρισμού & Ακόμα περισσότερο έρχονται στο LinX!

 

Τι Είναι, Τελικά, Φανταστική Λογοτεχνία;


Νοείται φανταστική λογοτεχνία χωρίς το υπερβατικό στοιχείο;

Τι είναι εκείνο που κάνει τη φανταστική λογοτεχνία φανταστική; Έχετε ποτέ αναρωτηθεί; Είναι απλώς το να είναι μια αφήγηση ευφάνταστη; Είναι το να περιλαμβάνει υπερφυσικά στοιχεία; Είναι το να διαδραματίζεται σε άλλους κόσμους (και μόνο αυτό, ίσως); Είναι το να έχει ορκ και ξωτικά; Είναι το να έχει μάγους και δράκους; Είναι το να έχει ανθρώπους με εξωφρενικές δυνάμεις (κάποιου είδους);

Πρέπει να έχει κάτι από τα παραπάνω, ή και τίποτα;

Τελευταία, λοιπόν, διαβάζω την Dandelion Dynasty, την τετραλογία του Ken Liu (τίτλοι: The Grace of Kings· The Wall of Storms· The Veiled Throne· Speaking Bones). Είμαι τώρα στο τελευταίο βιβλίο, και με έχει ήδη κάνει να σκεφτώ κάποια πράγματα που μάλλον περισσότερο σε γενικό άρθρο ταιριάζουν παρά σε βιβλιοκριτική. Θα κάνω και βιβλιοκριτική όταν τελειώσω την τετραλογία· αλλά αυτό το άρθρο δεν θα χωρά εκεί σε καμία περίπτωση. Στέκεται από μόνο του.

Περιληπτικά, για την Dandelion Dynasty, θα πω ότι τα δύο πρώτα βιβλία μού άρεσαν πολύ (όπως έχω ήδη γράψει στα αναγνώσματά μου του 2025), αλλά από το τρίτο άρχισε να με απογοητεύει σφοδρά. Και συνεχίζει έτσι στο τέταρτο. Με το ζόρι το διαβάζω, απλά και μόνο γιατί έχω μια περιέργεια να δω πώς θα τελειώσει αλλά και για να μην πω ότι το άφησα στη μέση. Κρίμα που έχασε τον δυναμισμό του...

Αλλά δεν είναι αυτό το θέμα τούτου του άρθρου.

[Συνέχισε να διαβάζεις]