Βλέπω να κυκλοφορούν τελευταία κάτι πάνινες μάσκες με φίλτρο. Είναι, κατά βάση, πανί αλλά έχει κι ένα στρογγυλό κομμάτι με φίλτρο σαν κουμπότρυπα.

Αυτή ήταν η αντίδραση στον αντίλογο ότι μόνο οι μάσκες με φίλτρο προστατεύουν.

Γελοιότητες...

Αν η μάσκα είναι από πανί, δεν έχει νόημα να έχει ένα φίλτρο σαν κουμπότρυπα· το μικρόβιο απλά θα περάσει από δίπλα – από το πανί. Ακόμα κι αν υποθέσεις ότι το φίλτρο είναι της προκοπής – που το αμφιβάλλω, δεδομένης της τιμής αυτών των μασκών.

Για να έχει νόημα το φίλτρο (αν είναι όντως καλό φίλτρο), η μάσκα πρέπει να είναι πλαστική και, κατά τα άλλα, αεροστεγής. Αν μπορεί να περάσει αέρας κι από αλλού εκτός από το φίλτρο, η μάσκα είναι της πλάκας. Μην κοροϊδεύεστε.

*

Όσο γι’αυτό με τα σχολεία και τις μάσκες... Ακόμα μια αστεία υπόθεση. Όπως συμβαίνει και σε άλλους χώρους που έχουν επιβάλλει παράλογα μάσκες, σύντομα όλοι απλά θα τις έχουν κατεβασμένες. Φαντάζεσαι παιδιά στο προαύλιο να φοράνε μάσκες και να μην τις κατεβάζουν; Ή ακόμα και μες στην τάξη; Κάνε όνειρα...

Εναλλακτικά, μπορούν να βάλουν έναν μπάτσο με μαστίγιο να κυνηγά τα παιδιά. Ή να τους ρίχνει πρόστιμο– Αλλά, ναι, ξέχασα, δεν μπορείς να ρίξεις πρόστιμο σε ανηλίκους. Ε, ας τους βουτάει το κολατσιό τους, ξέρω γω. Έτσι κι αλλιώς, δεν θα μπορούν να το φάνε με τη μάσκα.

Επιπλέον, και σοβαρά τώρα, θα είναι πιο ανθυγιεινό να φοράνε μάσκες 6 ώρες συνεχόμενα παρά να μην τις φοράνε.

Ευτυχώς, δεν έχω παιδί. Θα φοβόμουν να το στείλω στο σχολείο με τόσους μασκοφόρους που κυκλοφορούν. Σε άντρο ληστών νομίζεις ότι είσαι.

 

Τελευταία, κάθε τρεις και λίγο τα ΜΜΕ αναφέρουν ότι είχαμε ακόμα τόσα κρούσματα από κορονοϊό – συνήθως, μονοψήφιο αριθμό – και το κάνουν αυτό να φαίνεται τραγικό και σπουδαίο. Επιπλέον, δυσφημούν ασύστολα διάφορες περιοχές της Ελλάδας με το που 3-4 κρούσματα θα εμφανιστούν εκεί.

Η τρομοκρατία καλά κρατεί...

Αλλά ας δούμε μερικά στατιστικά για την Ελλάδα που ελπίζουμε να είναι αξιόπιστα, όσο αυτό είναι δυνατόν. Τα παίρνω από εδώ.

Η εικόνα που βλέπω τώρα (19 Αυγούστου, 2020) στην οθόνη μου είναι αυτή:

Στην Ελλάδα έχουμε, μέχρι στιγμής, 7.472 κρούσματα, 232 θανάτους, και 3.804 περιπτώσεις ανάκαμψης από Covid-19.

Αυτά μπορεί να φαίνονται πολλά, αλλά στάσου λίγο και σκέψου ποιες είναι οι πιθανότητες πραγματικά να κολλήσεις κορονοϊό. Ο πληθυσμός της Ελλάδας είναι γύρω στα 10.000.000. Και κάνοντας μια απλή διαίρεση, διαπιστώνεις τα εξής:

Πιθανότητα να κολλήσεις κορονοϊό ([κρούσματα/πληθυσμός] x 100): 0,075% περίπου.

Πιθανότητα να πεθάνεις από κορονοϊό χωρίς να τον έχεις ήδη κολλήσει ([θάνατοι/πληθυσμός] x 100): 0,00232% ακριβώς. (Και υποθέτοντας πάντα ότι όλοι αυτοί οι θάνατοι είναι όντως από Covid-19, που μάλλον δεν είναι, γιατί πολλοί πέθαναν απλώς έχοντας και Covid-19, χωρίς να πεθάνουν από Covid-19, αλλά τους δήλωσαν ως «νεκρούς από κορονοϊό»... για κάποιο λόγο.)

Πιθανότητα να πεθάνεις από κορονοϊό αφού τον έχεις ήδη κολλήσει ([θάνατοι/κρούσματα] x 100): 3,1% περίπου.

Είναι καταφανές, πιστεύω, ότι ο καθένας από εμάς δεν κινδυνεύει από τον κορονοϊό περισσότερο απ’ό,τι κινδυνεύει από οτιδήποτε άλλο. Και, μάλιστα, από άλλα ατυχήματα κινδυνεύει περισσότερο.

Το ότι τα ΜΜΕ και η κυβέρνηση κάνουν τέτοιο θέμα για τόσο μικρά ποσοστά – και το ότι αυτό γίνεται και παγκοσμίως επίσης – είναι αληθινά ύποπτο. Το ότι κάθε βδομάδα μπορεί να δούμε και 10 κρούσματα κορονοϊού παραπάνω δεν είναι ανησυχητικό. Αυτό συμβαίνει με όλες τις επιδημίες! Δεν είναι τίποτα το περίεργο αφού υπάρχει η επιδημία. Το περίεργο θα ήταν να μην είχαμε καθόλου κρούσματα – ή να είχαμε μια ξαφνική αύξηση μεγέθους +1.000 κρούσματα μέσα σε μια εβδομάδα. Αυτό θα ήταν ανησυχητικό.

Ας ρίξουμε μια ματιά και στις ΗΠΑ, που είναι η χειρότερη περίπτωση Covid-19 παγκοσμίως, το παράδειγμα προς αποφυγήν.

Παίρνω πάλι τα δεδομένα μου από εδώ, και βλέπω αυτή την εικόνα:

Ο πληθυσμός των ΗΠΑ είναι, σήμερα, 331.000.000 περίπου (το στρογγυλοποιώ). Βάσει αυτού, έχουμε τα εξής δεδομένα:

Πιθανότητα να κολλήσεις κορονοϊό: 1,7% περίπου.

Πιθανότητα να πεθάνεις από κορονοϊό χωρίς να τον έχεις ήδη κολλήσει: 0,05%.

Πιθανότητα να πεθάνεις από κορονοϊό αφού τον έχεις ήδη κολλήσει: 3,1% περίπου.

Εδώ, επειδή η εξάπλωση έχει περάσει το 1% – είναι στο 1,7% – μπορείς να πεις ότι υπάρχει κάποια αυξημένη επικινδυνότητα. Αλλά, από την άλλη, σκέψου πόσο τεράστιος είναι ο πληθυσμός των ΗΠΑ. Επομένως, αυτό δεν είναι πραγματικά μεγάλο νούμερο.

Αξιοσημείωτο ότι και στην Ελλάδα και στις ΗΠΑ η πιθανότητα να πεθάνεις αφού έχεις ήδη κολλήσει είναι 3,1% περίπου...

Όπως και νάχει, είτε παραφουσκωμένα είναι αυτά τα στατιστικά είτε όχι, πάλι εδώ, στην Ελλάδα, έχεις περισσότερο λόγο να φοβάσαι μη σε πατήσει φορτηγό καθώς περνάς τον δρόμο παρά μην πεθάνεις από κορονοϊό.

Και, όχι, δεν είναι οι μάσκες που μας έχουν σώσει. Απλά ο Covid-19 δεν είναι τόσο επικίνδυνος όσο θέλουν να τον κάνουν να φαίνεται. Μάσκες έπρεπε να φοράμε μόνο στα ΜΜΜ. Και δεν έπρεπε να έχουν καταστρέψει την οικονομία με μια πανούκλα-φάντασμα.

 

Έτυχε να ρίξω μια ματιά στα στατιστικά των βιβλίων μου στο Goodreads (πράγμα που γενικά δεν κάνω γιατί δεν θέλω να επηρεάζομαι από κανέναν και τίποτα) και δεν μπόρεσα παρά να παρατηρήσω ότι αυτά τα στατιστικά, ουσιαστικά, σε παραπλανούν σχετικά με το ποια είναι τα πιο δημοφιλή βιβλία μου. Καταλαβαίνω ότι αυτό δεν είναι κανένα τρομερό ζήτημα – άλλωστε, ο καθένας μπορεί να έρθει στο website μου και να κατεβάσει και να διαβάσει όποιο βιβλίο μου θέλει, δωρεάν και όμορφα. Όμως το Goodreads σε παραπλανά. Έχει τους Πτεράργυρους ως το πιο πολυδιαβασμένο βιβλίο μου, πράγμα μου είμαι σίγουρος ότι δεν αληθεύει. Οι Πτεράργυροι κυκλοφόρησαν σε χάρτινη μορφή και οι πωλήσεις που έκαναν δεν ήταν και τόσο μεγάλες (περισσότερα γι’αυτές τις εκδόσεις έχω αναφέρει αλλού και θα αναφέρω και στο μέλλον, όχι εδώ). Αντιθέτως, άλλα βιβλία μου έχουν πάρα πολλά downloads, κατεβαίνουν συνέχεια από το site μου.

Εντάξει, εδώ μπορείς να πεις ότι τα downloads είναι δωρεάν, οπότε ο άλλος το κατεβάζει και δεν το διαβάζει. Από την άλλη, όμως, και η πώληση ενός βιβλίου δεν σημαίνει απαραιτήτως και ανάγνωση του βιβλίου – το ξέρω από προσωπική πείρα (έχω δεκάδες χάρτινα βιβλία που δεν έχω ακόμα διαβάσει, και ίσως ποτέ να μην τα διαβάσω). Ας υποθέσουμε, όμως, ότι το 80% των πωλήσεων σε αυτή την περίπτωση σημαίνει και ανάγνωση. Κι ας υποθέσουμε ότι στα downloads, το 20% σημαίνει ανάγνωση.

Ακόμα κι έτσι, πάλι οι Πτεράργυροι δεν βγαίνουν ως το πιο πολυδιαβασμένο βιβλίο μου... (Ναι, στην Ελλάδα οι πωλήσεις των βιβλίων, ειδικά σε μη-mainstream είδη, είναι οικτρές, όπως όλοι ξέρουμε. Δυστυχώς. Κι αυτά τον καλό καιρό, προ Κρίσης, προ κορονοπανούκλας.)

Μετά από τους Πτεράργυρους, ένα από τα πιο πρόσφατα βιβλία μου που έρχεται επάνω στο Goodreads είναι το Τραγούδι της Ψυχής. Δεν αμφιβάλλω ότι μπορεί να έχει διαβαστεί, αλλά αμφιβάλλω ότι έχει πραγματικά διαβαστεί περισσότερο από άλλα βιβλία του Θρυμματισμένου Σύμπαντος. Για την ακρίβεια, αν με ρωτούσες θα σου έλεγα ότι μάλλον έχει διαβαστεί λιγότερο από άλλα βιβλία του Θρυμματισμένου Σύμπαντος. Πώς το ξέρω; Από τα downloads, και από το γεγονός ότι, για παράδειγμα, έχει τύχει άνθρωποι να μου πουν ότι διάβασαν, πχ, κάποιο άλλο βιβλίο.

Ύστερα από τους Πτεράργυρους και το Τραγούδι της Ψυχής έρχονται κάποια παλιά βιβλία του Άρμπεναρκ, σύμφωνα με το Goodreads. ΟΚ, αυτά ίσως και να έχουν κάποιο φυσικό κοινό λόγω παλαιότητας. Δεν μπορώ να ξέρω. Ορισμένες φορές τα βλέπω να κατεβαίνουν σαν τρελά από το site μου· άλλες φορές εξαφανίζονται τελείως από τη λίστα. Έχουν κάποια κίνηση, σίγουρα.

Αλλά όλο αυτό είναι ένα παράδειγμα τού πώς μπορείς να παραπλανηθείς από τα social media. Η δική μου περίπτωση δεν είναι και τόσο σημαντική. Είτε νομίσει κάποιος ότι οι Πτεράργυροι είναι το πιο δημοφιλές βιβλίο μου (πράγμα που σίγουρα δεν ισχύει) είτε όχι, μικρή σημασία έχει. Υπάρχουν, όμως, και θέματα που είναι πιο σημαντικά, και γι’αυτό δεν πρέπει να είσαι ευκολόπιστος.

Η φύση των social media είναι τέτοια που, αν μερικοί άνθρωποι έρθουν και κάνουν like (ή οτιδήποτε αντίστοιχο) σε ένα πράγμα (για οποιαδήποτε σκοπιμότητα, ή επειδή απλά έχουν προσελκυστεί προς αυτό με κάποιο τρόπο), αμέσως νομίζεις ότι είναι δημοφιλές, ότι είναι πιο σημαντικό, ότι είναι σωστό, και τα λοιπά και τα λοιπά. Γιατί έχουμε ως άνθρωποι τη σφαλερή εντύπωση ότι όπου βλέπεις πολλούς κάτι καλό γίνεται. Κατά πρώτον, αυτό δεν είναι πάντα αληθές, ούτως ή άλλως (ίσως να βλέπεις πολλούς αλλά κάτι φριχτό να γίνεται). Κατά δεύτερον, τα social media μπορούν να σε παραπλανήσουν έτσι που να νομίζεις ότι κάτι είναι πιο δημοφιλές από κάτι άλλο χωρίς αυτό να αληθεύει.

Εκτός των άλλων, στα social media παίζει προπαγάνδα και πολλές προκαταλήψεις. Για παράδειγμα, μία γενική προκατάληψη του ελληνικού Goodreads, απ’ό,τι έχω καταλάβει, είναι προς τα χάρτινα βιβλία σε αντίθεση με τα ηλεκτρονικά βιβλία. Πολύ απλά, περισσότερο θέλουν να προωθούν τα χάρτινα... για κάποιο λόγο – ίσως οικονομικό. Και μιλάω γι’αυτό αγνοώντας διάφορα άλλα πολύ άσχημα πράγματα που έχω παρατηρήσει στο Goodreads.

Σκέψου ότι αυτό γίνεται σε πολλαπλάσιο βαθμό σε όλα τα social media και ειδικά για θέματα που θεωρούνται σημαντικά, όπως κορονοϊός, ελληνοτουρκικό, και τα λοιπά. Μην πιστεύεις τίποτα.

*

Όχι άμεσα σχετιζόμενο με το θέμα, αλλά παράπλευρο σχετικά με την τριλογία Οι Εξόριστοι της Σερανβέλ, το πρώτο βιβλίο της οποίας είναι οι Πτεράργυροι.

Τώρα που τελειώνω με τον 2^ο κύκλο του Θρυμματισμένου Σύμπαντος και δεν θα ανεβάζω πια καινούργια βιβλία για κάποια χρόνια, σκέφτομαι, μέσα στον επόμενο χρόνο, να ανεβάσω σε ηλεκτρονική μορφή όλα τα βιβλία των Εξόριστων της Σερανβέλ. Μόνο σε pdf, όμως· πραγματικά δεν αισθάνομαι παρακινημένος να κάνω τον κόπο να τα μετατρέψω σε epub και mobi. Αρκετά λεφτά και χρόνο μού έχουν φάει αυτά τα βιβλία.

Οι δωρεές πάντα ευπρόσδεκτες.

Οι μη-συμβατικοί συγγραφείς δεν είναι ανάγκη να μη βγάζουν φράγκο σ’αυτή τη χώρα. Και εσύ – ναι, ΕΣΥ· η δράση σου είναι πιο σημαντική απ’ό,τι ίσως να νομίζεις – μπορείς να το αλλάξεις αυτό. Αν θέλεις.

 

Τα σαγόνια των τοίχων... Τι, άραγε, τρώνε οι τοίχοι;

Μυστηριακές Οντότητες

 

(Μια επανάληψη από το παλιό blog.)

 

Δεν εμπιστεύομαι τους καλλιτεχνικούς διαγωνισμούς – είτε πρόκειται για λογοτεχνία, είτε για κινηματογράφο, είτε για ζωγραφική, είτε για ποίηση, είτε για οτιδήποτε. Συνήθως οι κριτές, εκείνοι που αποφασίζουν για τη “νίκη”, είναι μια επιτροπή από πολύ συγκεκριμένα άτομα που ή εκλέγουν τον εαυτό τους γι’αυτή τη θέση, ή τους βάζει εκεί κάποια ομάδα μέσα στην οποία βρίσκονται ή με την οποία είναι φιλικοί. Υποτίθεται πως είναι ειδήμονες στο θέμα – αλλά θα μπορούσαν να υπάρξουν κι άλλοι τέτοιοι “ειδήμονες”. Και, σε τελική ανάλυση, ποιος είναι πιο ειδήμων από ποιον;

Οι αποφάσεις που παίρνουν για τον διαγωνισμό βασίζονται, κυρίως, στη δική τους ιδεολογία, ή στο ποιες ιδέες θέλουν να προωθήσουν μέσα στην κοινωνία τους. Ή βασίζονται (συγχρόνως ή μη) στο τι θέλουν να προωθήσουν στην αγορά, τι θέλουν να κάνουν να πουληθεί. Ισχυρίζονται ότι τα κριτήριά τους είναι αντικειμενικά, ότι “ξέρουν από αυτά τα πράγματα”, αλλά πόσο πραγματικά αντικειμενικοί είναι; Και πόσο καλά “ξέρουν από αυτά”; Ένα μάλλον αμφιλεγόμενο, εύκολα αμφισβητούμενο θέμα.

Σε κάποιες σπάνιες περιπτώσεις, ίσως να προσπαθούν όντως να είναι “αντικειμενικοί”. Αλλά ακόμα κι αυτή η αντικειμενικότητα πάντα πρέπει να μπαίνει μέσα σε εισαγωγικά, λόγω της φύσης του θέματος. Είναι μια υποκειμενική αντικειμενικότητα – μια αντίφαση.

Ο λόγος είναι απλός. Σε έναν διαγωνισμό τέχνης δεν είναι εύκολο να βγάλεις αντικειμενικό νικητή. Ίσως, μάλιστα, να είναι τελείως αδύνατο. Στον αθλητισμό, αντιθέτως, είναι πολύ εφικτό. Βάλε τρεις αθλητές να τρέξουν από εδώ ώς εκεί, και αμέσως βλέπεις ποιος φτάνει πρώτος, ποιος νίκησε. Ναι, μπορείς να πεις ότι κάποιος δεν ήταν σε φόρμα τότε, ή ότι κάποιος άλλος έτυχε να είναι σε περισσότερη φόρμα απ’ό,τι συνήθως. Μπορείς να αμφισβητήσεις ποιος είναι γενικά ο καλύτερος δρομέας. Αλλά δεν μπορείς να αμφισβητήσεις ποιος έφτασε πρώτος στη συγκεκριμένη διαδρομή. Αυτός είναι και ο νικητής. (Ακόμα κι εγώ, που είμαι ιδεολογικά αντίθετος στο πνεύμα του ανταγωνισμού, δεν μπορώ να το αμφισβητήσω αυτό.)

Στην τέχνη, όμως, δεν είναι το ίδιο. Βάλε τρεις καλλιτέχνες να κάνουν από ένα έργο τέχνης, και πες μας ποιο είναι το καλύτερο. Για πες μας… Ύστερα από ένα συγκεκριμένο επίπεδο καλλιτεχνικής ικανότητας, ό,τι και να πεις θα είναι υποκειμενικό. Θα είναι σαν να λες τι αρέσει σ’εσένα, όχι ποιο έργο είναι καλύτερο. Γιατί, πολύ απλά, δεν υπάρχει καλύτερο. Το “καλύτερο” στην τέχνη είναι προπαγάνδα.

Οι επιτροπές τέτοιων διαγωνισμών, είτε ενσυνείδητα το καταλαβαίνουν είτε όχι, ουσιαστικά προπαγάνδα κάνουν. Αυτός είναι και ο λόγος που ποτέ δεν εμπιστευόμουν, ούτε εμπιστεύομαι, κανενός είδους βραβείο. Δεν μου λέει τίποτα ότι ο τάδε έχει πάρει το τάδε βραβείο τέχνης. Ή, μάλλον, το μόνο που μου λέει είναι ότι, για κάποιο λόγο, ήταν αρεστός στην επιτροπή των πέντε, δέκα ατόμων που τότε έπαιρνε τις αποφάσεις. Και γι’αυτό, επίσης, προσωπικά δεν θέλω να συμμετέχω σε διαγωνισμούς. Δεν μου γεννούν την εμπιστοσύνη, και δεν μου αρέσει αυτό που κάνουν.

Το τι θα διαλέξει μια επιτροπή μάς λέει περισσότερα πράγματα για την ίδια την επιτροπή – για τα άτομα που την απαρτίζουν – παρά για το εκλεγμένο έργο τέχνης.

Είναι όπως όταν κάποιος σού πει ότι είσαι ηλίθιος. Αυτό δείχνει πιο πολλά για εκείνον – για το τι θεωρεί “ηλίθιο”, ή για το τι τον έκανε να θέλει να σε βρίσει – παρά για εσένα.

Στην εποχή της ελεύθερης πληροφορίας του Διαδικτύου, όπου δεν κάνουν πια κουμάντο μόνο οι λίγοι, οι δικτυωμένοι, και οι λεφτάδες στο ποιες ιδέες κυκλοφορούν, θα περίμενε κανείς ότι θα είχαμε οι ίδιοι βρει έναν τρόπο να εντοπίζουμε και να ξεχωρίζουμε τα έργα τέχνης που είναι για εμάς κορυφαία, όχι για ένα αμφιλεγόμενο “κονκλάβιο”· αλλά δυστυχώς, ακόμα, υστερούμε λιγάκι σ’αυτό.

 

 

Alternate link: https://www.fantastikosorizontas.gr/skiodi-paralipomena/_oute_ligo