Σκιώδη Παραλειπόμενα

24 / 11 / 2023

Αποφασίζοντας πια επισήμως ότι θέλω να επιστρέψω στην παιδική μου ηλικία, είπα να ξαναδώ τη σειρά Thundercats. Θυμόμουν κάποια πράγματα, φυσικά, αλλά όχι και λεπτομέρειες, και είχα την περιέργεια να την ξαναδώ.

Σε σχέση με άλλες σειρές κινουμένων σχεδίων εκείνης της εποχής, υποτίθεται πως αυτή ήταν «κινούμενα σχέδια για μεγάλους». Τώρα όμως μπορώ να αμφισβητήσω λιγάκι αυτό το «για μεγάλους». Οι πλοκές των επεισοδίων είναι αστείες, το λιγότερο, και πολλές φορές τελείως παράλογες ή και ανόητες.

Η σειρά, βέβαια, έχει και τα καλά της· δεν διαφωνώ. Το όλο concept έχει πλάκα και είναι ευφάνταστο. Είναι εκείνου του είδους που μπλέκει την επιστημονική με την ηρωική φαντασία: έχει διαστημόπλοια και ρομπότ και οχήματα και παράξενες συσκευές, αλλά, κατά τα άλλα, όλοι χτυπιούνται με σπαθιά και κοντάρια! Είναι, κατά βάση, sword-and-planet κατάσταση. Ένα είδος που είναι, ουσιαστικά, παράλογο αλλά, μέσα στον παραλογισμό του, ακολουθεί τη δική του ρομαντική λογική και μπορείς να το εκτιμήσεις όταν δεν φτάνει στα όρια της γελοιότητας.

Ο Μαμ-Ρα, δε, είναι ένας πραγματικά τρομαχτικός κακός όταν τον βλέπεις σε μικρή ηλικία. Θυμάμαι πως, τότε, τον φοβόμουν. Τώρα απλά μου φαίνεται καραγκιόζης, αλλά, και πάλι, καταλαβαίνω γιατί ένα μικρό παιδί θα τον φοβόταν. Ο τύπος είναι, αναμφίβολα, καλτ. Ένας μάγος-ιερέας-νεκροζώντανος που βγαίνει μέσα από τη σαρκοφάγο του και καλεί «δυνάμεις του κακού», κάνει ένα σωρό παράξενα ξόρκια και επικλήσεις, και μεταμορφώνεται σε έναν πανίσχυρο πολεμιστή ή σε ό,τι άλλο θέλει.

Ο Λάιον-ο, ο αρχηγός των Thundercats, είναι μια φιγούρα που θυμίζει νεαρό πρίγκιπα ή βασιληά, ή τον ίδιο τον Βασιληά Αρθρούρο, ειδικά με το σπαθί του, το Ξίφος των Οιωνών. Το οποίο, φυσικά, θυμίζει το Εξκάλιμπερ και άλλα μαγικά σπαθιά, και είναι κι αυτό πολύ ωραίο και ευφάνταστο ως ιδέα: ένα μαγικό ξίφος που μεγαλώνει και μικραίνει, και μέσα από το «μάτι» του μπορείς να δεις γεγονότα που διαδραματίζονται αλλού. Είναι ένα όπλο εν μέρει ευφυές, έχοντας τη δική του νοημοσύνη, σαν κάποιος ευνοϊκός δαίμονας να κρύβεται εντός του.

Δεν μπορείς να πεις, γενικά, ότι οι Thundercats ως ιδέα δεν είναι καλοί. Το πρόβλημα είναι στην εκτέλεση, στις χαζομάρες που συμβαίνουν στα επεισόδια. Γι’αυτό κιόλας τώρα έχω κάνει διάλειμμα από τη σειρά· δεν μπορούσα άλλο να τη βλέπω, είχε αρχίσει να με τσαντίζει. Συνεχώς οι Thundercats συγκρούονται με τους Μεταλλαγμένους αλλά ποτέ κανένας δεν πεθαίνει· ούτε καν τραυματίζεται ουσιαστικά. Πολλές φορές διάφοροι αιχμαλωτίζονται, όμως πάντα υπάρχει κάποιο «σχέδιο» γι’αυτούς – συχνά τελείως παράλογο ή γελοίο – που αποτελεί δικαιολογία για να μην τους σκοτώσουν. Κατά τα άλλα, οι Thundercats και οι Μεταλλαγμένοι είναι ορκισμένοι εχθροί και προσπαθούν οι μεν να αφανίσουν τους δε, και αντιστρόφως. Ή, τουλάχιστον, για τους Μεταλλαγμένους αυτό ισχύει σίγουρα, αν όχι για τους Thundercats. Και αναρωτιέσαι: πώς είναι δυνατόν να εκτοξεύουν death-rays για να γκρεμίσουν τη Φωλιά των Γατών και να θάψουν τους πάντες μέσα αλλά όταν έχουν περικυκλώσει έναν από τους Thundercats να μην τον σκοτώνουν;

Μιλάμε για τελείως ανοησίες που δικαιολογούνται με τη λογική ότι δεν πρέπει να δείχνουμε τέτοια κακά πράγματα στα παιδιά, παρότι είναι κινούμενα σχέδια «για μεγάλους».

Πέρα από αυτά, κι άλλες ανοησίες ακολουθούν, όπως, για παράδειγμα, ότι στην αρχή τρεις Μεταλλαγμένοι έπεσαν στην Τρίτη Γη με το διαστημόπλοιό τους αλλά μετά βλέπουμε κι άλλους να εμφανίζονται – όπως τον Voltureman. Από πού ήρθε αυτός; Και βλέπουμε κι ακόμα περισσότερους σε κάποιες στιγμές – ολόκληρο φουσάτο! Πιθηκάνθρωποι και τσακαλάνθρωποι και δεν συμμαζεύεται. Από πού ήρθαν όλοι αυτοί; Μας δουλεύεις, ρε σεναριογράφε;

Μετά, έχουμε κάτι φιλικά ρομποτάκια (ρομπορμπιλμπο-κάτι) που ζουν σ’ένα χωριό, τα πάνε καλά με τους Thundercats, και παράγουν βατόμουρα και άλλα φρούτα. Γιατί; Τα ρομπότ τρώνε φρούτα, δηλαδή;

Έχουμε κάτι αμαζόνες που ζουν μόνες τους στο δάσος, χωρίς κανένας άντρας να υπάρχει εκεί γύρω – και πώς διάολο αναπαράγονται και συνεχίζουν να υπάρχουν;

Το Ξίφος των Οιωνών όταν ο Λάιον-ο φωνάζει Thundercats hoooo! εκτοξεύει στον ουρανό μια ακτίνα σαν από προβολέα με το έμβλημα των Thundercats, και οι Thundercats το βλέπουν, από όσο μακριά κι αν είναι, και έρχονται να βοηθήσουν τον Λάιον-ο όπου κι αν βρίσκεται... Εντάξει, μπορώ να δεχτώ ότι βλέπουν το σημάδι αυτό στον ουρανό όπου κι αν είναι – είναι μαγεία, άλλωστε. Αλλά πώς μπορούν και έρχονται τόσο γρήγορα; Ο Λάιον-ο μπορεί να είναι πάνω σ’ένα βουνό και να αντιμετωπίζει τέρατα, όμως οι άλλοι Thundercats έρχονται σε χρόνο dt να τον βοηθήσουν από την άλλη άκρη του κόσμου! Αν είχαν, τουλάχιστον, κάποιο αεροσκάφος μπορεί να εξηγείτο κάπως αυτό. Αλλά το Thundertank δεν αποτελεί καλή εξήγηση· και πολλές φορές δεν χρησιμοποιούν τίποτα περισσότερο από τα πόδια τους! Ναι μεν καλό το concept να καλεί τους Thundercats με το Ξίφος των Οιωνών, όμως αυτό είναι γελοίο και είναι σαν να θεωρεί τον θεατή χαζό.

Οι πλοκές των επεισοδίων είναι γεμάτες τρύπες και εξόφθαλμους παραλογισμούς. Αλλά, για να λέμε και τα καλά, οι ιδέες είναι συνήθως ευφάνταστες και ωραίες. Τι κρίμα, όμως, που τις καταστρέφουν στην εκτέλεση. Αυτή η εκτέλεση είναι πραγματικά εκτέλεση. Τις σκοτώνουν τελείως.

Οι Thundercats θα μπορούσαν να ήταν μια αξιόλογη σειρά αν ήταν φτιαγμένη αλλιώς. Και το πιο βασικό που τη χαλάει είναι ότι πάντα φαίνεται να υπάρχει από πίσω μια σκέψη πως απευθύνεται σε παιδιά, οπότε κάποια πράγματα δεν μπορείς να τα δείξεις και κάποια άλλα δεν χρειάζεται να βγάζουν νόημα. Οι βασικές ιδέες, όμως, δεν είναι παιδικές.

Ψυχεδελικοί λίθοι

9 / 11 / 2023

Τώρα που ξαναδιαβάζω το Bloodstone καταλαβαίνω γιατί μου άρεσε τόσο πολύ τότε που το είχα πρωτοδιαβάσει.

Ένα πράγμα μόνο φτάνει να δεις το οποίο είναι λίγο μετά την αρχή του βιβλίου: το σημείο που ο Kane ξεκλειδώνει τη δύναμη του Αιματόλιθου. Είναι ίσως η πιο τρομερά γραμμένη ψυχεδελική εμπειρία που έχω διαβάσει σε βιβλίο φαντασίας. Τη διαβάζω και με κάνει να εύχομαι εγώ να την είχα γράψει – πράγμα που σπάνια μού συμβαίνει πλέον.

Αυτό που περιγράφει ο Wagner μοιάζει πραγματικό, ενώ πολύ συχνά στη φανταστική λογοτεχνία οι ψυχεδελικές καταστάσεις που περιγράφουν δεν μοιάζουν και τόσο πραγματικές – ή φαίνονται παρατραβηγμένες ή τελείως ψεύτικες. Ναι, ακόμα κι αυτά που γράφει ο Lovecraft δεν τα θεωρώ τόσο σπουδαίο για ψυχεδελικές εμπειρίες.

Αλλά ρίξτε μια ματιά σ’αυτό το απόσπασμα από το Bloodstone:

In that instant Kane felt his every cell explode with what was at once unbearable agony and intolerable ecstasy--and transcending both. His entire body snapped into convulsive rigidity as the lightning of the cosmos blasted through his being. A scream was stillborn, never reached his paralyzed throat.

Bloodstone burst into a coruscant nova of raw energy and incandesced into blinding light that for one dreadful instant fully illumined its infinite depths. And from the sentient soul of Bloodstone a bolt of green light veined with red shot out--leaped out to enfold Kane, to bathe Kane in its uncanny fire.

For a long time there was a mind-wrenching chaos of indescribable sensations, tumbling thought patterns not his own, infinite blackness broken by flashes of formless image. Adrift for an eternity in a kaleidoscopic vortex of alien dream, his mind totally intermingled into a cosmic consciousness so impossibly alien that its every whirling mote of thought was incomprehensible--riotous images inconceivable because they were projections of sensory impulses for which there existed no equivalent human receptor.

Dimly Kane retained some shredded gossamer pattern of identity, vestigial awareness of being apart... insight such as comes to a dreamer who is at once conscious that he moves within a dream but is powerless to break from its spell or even to direct its course. He sensed the fabric of his mind, his soul being spread out, probed, examined, inspected with a condescending curiosity, impersonal yet intense.

This psychic vivisection' of his consciousness angered Kane--or that ghost of his mind that now struggled toward coherent identity. He sought to group together his splintered consciousness, to repel the invading mind which relentlessly pored over the memories inscribed upon his soul. Resistance was encountered, fought against grimly as his enormous psychic vitality waxed strong. Decades devoted to occult studies had given Kane control of hidden resources, pathways of mentality unexplored by all but a few human minds. Startled by this unexpected sortie, the alien mind recoiled, and with a rush Kane reoccupied the strongholds of his consciousness. There followed a sense of baffled surprise at this unanticipated curtailment of its inspection, confidence that such defense could be overcome eventually.

Although the inquisitive dissection of his consciousness subsided, Kane still spun in a mental storm of alien thought. Fragments of image, splinters of sensation grew recognizable to him now, whether from the increasing familiarity of the new perspective, or because the enveloping sentience was shifting its sensory impulses to adapt to human perception, Kane could not tell. Inchoate phenomena were merging into a sequence, falling together like bright tiny bits of continuous mosaic. A picture began to unfold to which Kane's mind could conjecture interpretation from the recognizable fragments, although vast portions of the frieze remained formless patches of inhuman thought, tiles whose colors transcended the known spectrum.

Images coalesced...

Darkness. Indefinite period of waiting, longing. Movement. Progression through time? space? Danger. Energy. Danger narrowly averted. Interminable movement. Flight from danger? Danger in transit? Craving; anticipation. Ebb and flow of vast energies. Patience/despair/anticipation/hope. Termination of movement. Danger. Energy. Danger countered. Fulfillment. Hope.

Light. Transition.

(From a great height) Clouds, sea, land. White blue green red flashes of black. Danger. Closer. Across endless azure ocean to verdant land cloaked in towering dark forest. Danger hidden in forest and sea. Awesome violence of incalculable energy. Steaming rush of sea into glowing wound carved from continent. Destination/haven achieved. Fulfillment. Settling to earth. Hope/ambition.

(Images clearer now, moving with a curiously collapsed flow of time, stylistic representation often merging into pure symbolism.)

An island of raw stone arising from inland sea. Across choppy black water the misty shoreline encompasses horizon. Walls rising, jutting forth from the island like rubrous crystals of hoarfrost. Walls, buildings of outré architecture, network of streets. Beyond, docks and stabbing piers, a great causeway lancing across the sea like a ray of light. A city bursting like some fantastic growth from the earth that was not its mother.

(There is a strange duality. A vantage point both fixed and transitory. Perception from shifting angles, the same instant viewed, projected from varying points. Simultaneous expression through lenses subtly differing.)

Moving forms through the rising city. The Krelran builders--dull-scaled creatures whose ancestry of their degenerate progeny, the Rillyti, was evident. Reptilian assurance, intelligence in their actions. Webbed hands molding the city, leaders directing its architecture to exacting detail. Immense machines crawling throughout, gleaming, tireless as ants busy in their hill. Metal arms lifting colossal blocks of stone. From curious instruments brilliant lances of flame fuse the joints to seamless strength, carve out the precise angles, etch intricate patterns in the faces. Giant vessels like water beetles scuttle across the sea; bronze centipedes hump-backed with loads tread ponderously along the causeway, disgorge mountains of crushed ore and rubble. Mounds of unguessable material unloaded from elsewhere/above/within. All fed into towering hulks of machine/furnace, transmuted through unimaginable energies, reborn as blocks of red mottled stone, sheets and cables of various metals, materials unidentifiable. Raw substance metabolized into living cells of Arellarti. Workers transport, lay down the skeleton, the structure--create the exact geometries of life/organism. Overhead the vast shadow, rising and falling, wavering. Guard/nourish.

(There is something more here, something veiled. Many doors are closed in blackness, locked, and often their presence obscured. There are two minds that are one, and yet not the same. Each has doors, barriers, has keys that may unlock/open to reveal beyond/secret. Their doors are not the same, nor are their keys--but there are doors sealed with no apparent lock, and keys for which no door is evident.)

Need. The city grows to completion/fulfillment. Urgency. The dome lifts to the sky, enclosing/protecting, nerves/arteries develop apace. Danger grows greater with each day, each day because the city draws closer to completion and defiance of all danger. Hunger for energy burns/craves. Power drained perilously low to give birth to Arellarti. Urgency. Preparations must be complete/matured before attack while energy low. I/We/Being must gamble/risk more energy to accelerate completion before attack/before can defend. Presence known, earlier thrusts just to test strength. They may understand, plan to attack when vulnerability greatest.

Arellarti nears completion. Walls, structures, every cell/nerve close to organic unity. Dome is ready, cupping/enclosing like a protective/sustaining shell, translucent to perception from within/without. Final moment is near. Ship has already transformed/incorporated all but fraction of energy/unity. Embryonic surges of power begin to flow through nascent gridwork. Transmission/transformation/ transmutation of life/awareness is beginning within new organism. The patterns are almost complete. I/We/Being come to life within new energy/ structure.

Life flows. Energy. Birth/emergence/renewal. Sense the triumph of fresh life/energy rush through infant organism.

(There are two--union of duality. Separate the consciousness, know two parts of the whole. One lies within the dome, the crystal monolith. One lies within the ring. Both are one, together Bloodstone, linked together, parallel structure, obey the laws of crystal sentience/symmetry life, to leech the flow of cosmic energy. Within the dome is Bloodstone's consciousness, harnesses the energy of the greater cosmos, coordinates/ governs the power/life. Within the ring lies its parallel self, independent/dependent parasite/symbiote, draws upon the energy of organic/[this plane] life of its bearer. The lord/priest/servant of Bloodstone--external power to manipulate that which cannot be controlled internally--extension of the power/life. Both incarnations are one and essential to the unity. Dichotomy of size/energy cosmic too miniscule illusion/limitation of perception--both equal/essential to laws of symmetry of life/energy being... )

(Block)

Αυτά...

Kane ξανά

4 / 11 / 2023

Έχοντας τελειώσει τα βιβλία που διάβαζα τελευταία – το Escardy Gap και τη σειρά Gondwane– κοίταζα τα βιβλία που έχω προς ανάγνωση προσπαθώντας να βρω ποιο να διαβάσω. Και δεν μπορούσα να αποφασίσω. Κανένα δεν αισθανόμουν να μου λέει Διάβασέ με ΤΩΡΑ.

Είναι στιγμές που, πραγματικά, δεν ξέρεις ποιο βιβλίο να διαβάσεις. Όλα μοιάζουν βαρετά, ή αδιάφορα, ή αμφίβολο αν πραγματικά θα σου αρέσουν.

Και τι κάνεις τότε;

Γυρίζεις στα παλιά και καλά που πάντα ήθελες να ξαναδιαβάσεις.

Έχω ήδη διαβάσει το Bloodstone του Karl Edward Wagner μία φορά, αυτό το μυθιστόρημα με τον Kane, αλλά πάντα ήθελα να το ξαναδιαβάσω. Όπως και το Dark Crusade, με τον ίδιο ήρωα. Αυτά τα δύο βιβλία πολύ περισσότερο από οποιοδήποτε διήγημα με τον Kane, γιατί θυμάμαι ότι μου είχαν κάνει τρομερή εντύπωση (είχα γράψει και βιβλιοκριτική τότε).

Έχω πιάσει, λοιπόν, το Bloodstone ξανά, και διαπιστώνω ότι, φυσικά, τις λεπτομέρειες δεν τις θυμόμουν. Είναι σαν να το ανακαλύπτω από την αρχή. Τρομερή ατμόσφαιρα. Έχει κάτι το δαιμονικό και μυθικό συγχρόνως, αλλά επίσης και έναν σκληρό ρεαλισμό. Πώς μπορεί και τα συνδυάζει τόσο καλά όλα αυτά, μόνο ο Wagner ήξερε όταν το έγραφε. Ή, μάλλον, ίσως ούτε καν αυτός. Ορισμένα πράγματα απλά έρχονται, δεν τα σκέφτεσαι, δεν τα σχεδιάζεις. Κι έχω την εντύπωση ότι ο Wagner ήταν ένας από εκείνους τους φυσικούς συγγραφείς που είναι αληθινά παράξενοι και τους βγαίνει από μέσα τους αυτό που πραγματικά γουστάρουν να γράψουν, δεν το έχουν μάθει σε κάποιο σύγχρονο «εργαστήρι συγγραφέων», και αυτό φαίνεται σε κάθε τους παράγραφο.

Έντυπο βιβλίο VS ηλεκτρονικό

2 / 11 / 2023

(Μια επανάληψη από το παλιό blog.)

Το έντυπο βιβλίο είναι ένα καταπληκτικό αντικείμενο, φετιχιστικό αναμφίβολα, που μπορεί να έχει ακόμα και καλλιτεχνική αξία λόγω της ίδιας της κατασκευής του. Επίσης, δεν χαλάει ρεύμα, και μπορείς να το διαβάσεις ακόμα και πάνω σ’ένα βουνό παρέα μόνο με τους λύκους και τα γεράκια. Εννοείται.

Το ηλεκτρονικό βιβλίο δεν μπορείς να το διαβάσεις χωρίς να έχεις κάποια συσκευή και κάποια πηγή ενέργειας εκεί κοντά. Αλλά μέσα σε μια συσκευή μπορείς να κουβαλάς εκατοντάδες ηλεκτρονικά βιβλία, ενώ μέσα σ’έναν σάκο πόσο έντυπα βιβλία μπορείς να κουβαλάς;

Δυστυχώς, το ηλεκτρονικό βιβλίο απαιτεί ενέργεια. Τραγωδία. Αλλά χρειάζεσαι πολύ περισσότερη ενέργεια για να φτιάξεις φαγητό, να έχεις φως, να ζεσταθείς, να ζεστάνεις το νερό για να πλυθείς. Αν δεν είχες καθόλου ενέργεια, τότε δεν θα μπορούσες να τα κάνεις όλα αυτά, και το λιγότερο που θα σε ενδιέφερε θα ήταν να διαβάσεις βιβλίο. Θα έπρεπε να κυνηγήσεις, να μαζέψεις καρπούς, να μαζέψεις ξύλα, και τα λοιπά. Ο σημερινός άνθρωπος, έτσι όπως είναι μαθημένος, μάλλον θα είχε πεθάνει χωρίς ενέργεια, ούτως ή άλλως.

Επιπλέον, η ενέργεια θα μπορούσε να ήταν ακόμα και δωρεάν… αν είχαμε μυαλό ως ανθρωπότητα.

(Σημειωτέον, ακόμα μου αρέσουν τα χάρτινα βιβλία. Ναι, είμαι κι εγώ φετιχιστής από μια άποψη. Αλλά άλλο το ένα, άλλο το άλλο.)